Podcast Latynoamerykański
Raz w miesiącu spotkamy się, by lepiej poznać Amerykę Łacińską.
IG @latynoamerykanski
https://latynoamerykanski.pl/
Społeczeństwo i Kultura
99. Maszyna do znikania światów. Antidotum (MZS#1)
2025-12-16 23:30:50
Istnieje wiele przykładów peryferyjnych miejscowości, które stopniowo kurczą się, aż w końcu znikają. Przyczyna nie zawsze jest znana. „Młodzi ludzie wybierają miasto” – to często powtarzane słowa, wypowiadane bez głębszej analizy.
W małym miasteczku w argentyńskiej prowincji La Rioja mieszkańcy zdali sobie sprawę, że mając wystarczająco dużo wody i ziemi dla wszystkich, nie ma potrzeby emigracji. Pomysł wydaje się tak logiczny, jak nieuchronny okazał się konflikt z wielką własnością ziemską . Czy wioska będzie w stanie zapewnić sobie wystarczająco dużo miejsca, by kontynuować istnienie swojego świata?
W pierwszym odcinku cyklu "Maszyna do znikania światów" w ramach Podcastu Latynoamerykańskiego nasz rozmówca, Sergio Vignato, zdradza receptę udanego życia niewielkiej społeczności.
98. Argentyna jak Paragwaj, intencjonalność bez uważności
2025-12-05 17:54:18
Antropolożka Carol Rocha analizuje sytuację narodu Uru Muratos z 2019 roku na podstawie rozróżnienia między intencjonalnością a uważnością ("atencionalidad"). Obie definicje bardzo ułatwiają omawianie takich kwestii jak umowa UE-Mercosur czy fascynacja, jaką wielu z nas obdarza Amerykę Łacińską.
Ekonomista Dario Ochoa wskazuje natomiast, że Argentyna dzielnie kroczy w ślady Paragwaju. Informacje, jakie płyną z kraju zdają się to potwierdzać. I to akurat wcale nie jest dobra wiadomość. Może Argentynie również przydałoby się nieco uważność zamiast ślepej intencjonalności rządzących?
Zapraszam na odcinek pełen aktualności!
97. Maszyna do znikania światów. Zapowiedź (MZS#0)
2025-10-28 23:06:06
"Bez drzew, nie ma stolarzy. Bez bioróżnorodności nie istniałoby nasze rękodzieło, ani nasza muzyka, ani poezja, ani kuchnia, ani nic. To wszystko składa się na terytorium i należy do społeczności, która je zamieszkuje", mówi Marcos Pastrana, Diaguita z Tafi del Valle.
W tym odcinku uogólniamy numerację podcastów. Ale nie tylko to: rozpoczynamy "Maszynę do znikania światów", nowy cykl audycji w ramach Podcastu Latynoamerykańskiego, w którym będziemy słuchać głosów nagrywanych podczas podróży po froncie Czwartej Inwazji, Konkwisty XXI wieku, czy po prostu śladami jej, maszyny do znikania światów, która brnie przez kontynent, równając wszystko z ziemią. Gotowi do drogi?
#9 Argentyna. Jak zrobić warsztaty filmowe w małej społeczności? | Podcast Latynoamerykański AZ
2025-09-21 02:09:41
Wybierając się w kolejną podróż myślę sobie, że wszystko, do czego doszedłem, znalazłem błądząc. Tak też zbłądziłem do El Cardón, wioski na stu mieszkańców, gdzie w sierpniu tego roku przeprowadziliśmy warsztaty z filmu dokumentalnego. Nie dało się tego wymyślić zza biurka: zacznę rowerową podróż w Meksyku, pojadę na południe, a po dziewięciu latach poznam Sergia i nakręcimy dokument o małej rewolucji na rubieżach prowincji La Rioja. Kto by na to wpadł?
A jak się takie warsztaty robi? Tego też nie wiedziałem: uczyłem się je prowadzić w miarę jak uczestnicy nabierali wprawy w filmowaniu. Mało praktyczny poradnik jako rejestr tego doświadczenia znajdziecie w niniejszym odcinku podcastu. Zapraszam serdecznie!
#8 Boliwia na rozdrożu | Podcast Latynoamerykański AZ
2025-08-15 14:06:51
O agrogórnikach, godności i chodzeniu do restauracji. O liściach koki z Chapare, gazie ziemnym z Tarijy i wylesianiu w Beni. O tym, jak wygląda współczesna Boliwia i w jakim kierunku zmierza na chwilę przed wyborami zaplanowanymi na dzień 17 sierpnia rozmawiam z doktorem Radkiem Powęską.
#7 Peru. Wolność i kakao, rozmowa z Emilem Wittem | Podcast Latynoamerykański AZ
2025-07-30 22:23:47
W wieku lat osiemnastu Emil Witt kupił bilet do Ameryki Łacińskiej, wziął maczetę i poszedł eksplorować Amazonię. Dzisiaj propaguje pastę kakaową z ziaren ze wschodniego Peru, tworzy muzykę elektroniczną inspirowaną dźwiękami tamtejszej puszczy i opowiada nam o swoich doświadczeniach. Odcinek wyjątkowy, wakacyjny i przygodowy. Nie zabraknie kilku słów z pierwszych dni w Argentynie i 49 lat od ofiary z życia Wenceslao Pedernery. Zapraszam serdecznie!
Muzyka:
Dancing in the Woods
Awakening
Shamans tears
z albumu "Towards the Sun" Emila Witta
#6 Boliwia. Między wschodem a zachodem | Podcast Latynoamerykański AZ
2025-06-29 07:55:31
"Trzeba pamiętać zawsze o tym kontekście politycznym: po co ktoś wyciąga krytykę, po co stara się obalić autentyczność tego czy innego święta" - mówi Radosław Powęska, doktor nauk społecznych i latynoamerykanista. I dodaje: " Czy tu chodzi tylko o prawdę, czy właśnie o osłabienie ruchu tubylczego lub ruchów społecznych powiązanych z konkretnym obozem politycznym?"
Radosław Powęska zawodowo zajmuje się relacjami państwo–społeczeństwo, etnopolityką, rozwojem i zmianą społeczną, a prywatnie trzyma w kieszeni boliwijski paszport. W Podcaście Latynoamerykańskim przybliży nam historyczne korzenie napięć społecznych i regionalnych, które dziś ponownie obserwujemy w andyjskim kraju. No właśnie, andyjskim, czy nie do końca? Zapraszam, posłuchajcie!
#5 Argentyna. Jak się przed nami bronią | Podcast Latynoamerykański AZ
2025-05-29 16:09:45
Transformacja energetyczna i międzynarodowe fundacje dobroczynne: dla nas synonim nadziei na przyszłość, a w Ameryce Łacińskiej - nowa strategia ostatniego kroku konkwisty. Trwa wyścig o to, co zostało do zajęcia: mokradła, zadrzewione wyspy na rzekach, szczyty gór, suche płaskowyże. Kupcy przyjeżdżają z zagranicy, państwo pomaga. Kupcom, nie obywatelom.
W pierwszych dniach maja w mieście Catamarca w Argentynie doszło do 39-tego spotkani z cyklu UAC. To akronim od Unión de Asambleas de Comunidades, Unii Rad Wspólnotowych, a więc lokalnych grup, które bronią terytoriów przed najnowszą falą kolonizacji. Posłuchajcie, co mają do powiedzenia. I do zaśpiewania!
#4 Meksyk. Etyka podróży, magia i przeżycia instant (Gościni: Ola Synowiec) | Podcast Latynoamerykański AZ
2025-04-26 09:00:00
"Magia w podróży pojawia się w momencie, gdy usiądziemy na chwileczkę i nigdzie się nie spieszymy", mówi Ola Synowiec. O komercjalizacji tradycji i uważności, o turystyce sierocej i etyce podróżowania na przykładzie Meksyku rozmawiamy z autorką książki "Dzieci Szóstego Słońca". Dlaczego "Meksyk to Święto Zmarłych", czy James Bond ma prawo proponować tradycje Meksykanom i jak zwiedzać świat, by nie zmieniać go na gorsze. A może w ogóle nie zwiedzać? Bo jest i taka moda. Posłuchajcie!
#3 Co my możemy zrobić | Podcast Latynoamerykański AZ
2025-03-31 13:31:55
To pytania wraca regularnie: co my możemy zrobić? Przecież to tak daleko, a odpowiedzialność tak rozmyta, bo ilu pośredników stoi między samochodem na "bio"etanol i fabryką zanieczyszczającą dzielnicę toluenem? Skąd mamy wiedzieć, że plantacje sosen marginalizują ludność Guaraní, skoro firma ma radosne "eko"certyfikaty, jest emisyjnie neutralna i w papierach doskonała? Dlaczego mielibyśmy się sprzeciwiać odkrywkowemu wydobyciu złota czy litu, jeśli kopalnia konsultowała się -tak twierdzi- z mieszkańcami okolicy?
Czy wiedzieć, co się dzieje naprawdę, jest obowiązkiem dziennikarzy, czy może nas wszystkich, a przynajmniej pracowników danej firmy? Istnieje tendencja by spychać odpowiedzialność na aktywność konsumencką. Czy "świadomy konsument" jest w stanie cokolwiek zmienić? A co z aktywnością sprawczą podczas 8 godzin codziennej pracy?
Na niedawnym spotkaniu z inwestorami Demian Reidel, szef doradców prezydenta Mileia, zachwalał, że Argentyna oferuje obszerne terytoria, dostęp do wody i energii. Jedyny problem jest taki, przyznał Reidel, że Argentyna jest zamieszkana przez Argentyńczyków. Najlepiej, gdyby ich nie było. Nie tylko Reidel tak twierdzi: dla władz i elit latynoamerykańskich, zainteresowanych tylko i wyłącznie łatwym zyskiem z eksportu surowców, mieszkańcy miejsc, gdzie takie surowce występują, mogliby nie istnieć. Dzisiaj nie potrzeba już ich niewolniczej pracy, wszystko załatwi kilka solidnych maszyn.
To właśnie oni, mieszkańcy "zonas de sacrificio", regionów przeznaczonych na poświęcenie i zniszczenie spotkali się w Famatinie w ramach festiwalu Puentes de Agua, by wymienić się doświadczeniami z frontu walki o prawo do życia.