Historia w roli głównej

Odkrywamy historię na nowo. Poruszamy tematy, o których kroniki milczą lub ledwo wspominają. Staramy się spojrzeć na wydarzenia z przeszłości z innej perspektywy.

Kategorie:
Historia

Odcinki od najnowszych:

63. Średniowieczna Polska - Zakon Krzyżacki, cz.2 #5
2026-01-08 10:00:00

Postaw mi wirtualną kawę: ⁠Buy coffee⁠ Instagram: ⁠Historia w roli głównej W tym odcinku serii Średniowieczna Polska zaglądamy do wnętrza Zakonu Krzyżackiego i przyglądamy się jego bezwzględnie skutecznej organizacji, która przez dziesięciolecia czyniła go potęgą nie do ruszenia. Poznajemy regułę zakonną, hierarchię władzy oraz codzienne życie braci – od modlitw i kar cielesnych po wojskową dyscyplinę i administracyjną precyzję. Odcinek pokazuje, jak zakon stał się schronieniem dla wyrzutków i przestępców, a jednocześnie nowoczesną „korporacją” średniowiecza. Szczególne miejsce zajmuje brutalna rzeź Gdańska z 1308 roku , która na zawsze zmieniła relacje Zakonu z Polską. Wyjaśniamy, dlaczego mimo jawnej bezczelności Krzyżacy przez lata pozostawali bezkarni. Śledzimy też rozwój państwa zakonnego i jego gospodarczych fundamentów. To opowieść o pysze, sile i mechanizmach władzy, które nieuchronnie prowadziły do wielkiego konfliktu zakończonego dopiero pod Grunwaldem. Źródła i opracowania: S. Leśniewski “Krzyżacy. Czarno-biała legenda”, Kraków 2024 H.Samsonowicz “Krzyżacy”, Warszawa 1988 H.Samsonowicz “Konrad Mazowiecki”, Kraków 2008P. Jasienica “Polska Piastów”, Warszawa 1979N. Davies “Boże Igrzysko. Historia Polski”, Kraków 1987 Opracowania zagraniczne: 1.Encyklopedia Britannica 2.The Teutonic Knights’ Military Confrontation with the Cumans during their Stay in Transylvania, na stronie academia.edu 3.A Brief History Of The Teutonic Knights During The Middle Ages, na stronie https://www.thedockyards.com/

Postaw mi wirtualną kawę: ⁠Buy coffee⁠

Instagram: ⁠Historia w roli głównej

W tym odcinku serii Średniowieczna Polska zaglądamy do wnętrza Zakonu Krzyżackiego i przyglądamy się jego bezwzględnie skutecznej organizacji, która przez dziesięciolecia czyniła go potęgą nie do ruszenia. Poznajemy regułę zakonną, hierarchię władzy oraz codzienne życie braci – od modlitw i kar cielesnych po wojskową dyscyplinę i administracyjną precyzję. Odcinek pokazuje, jak zakon stał się schronieniem dla wyrzutków i przestępców, a jednocześnie nowoczesną „korporacją” średniowiecza.

Szczególne miejsce zajmuje brutalna rzeź Gdańska z 1308 roku, która na zawsze zmieniła relacje Zakonu z Polską. Wyjaśniamy, dlaczego mimo jawnej bezczelności Krzyżacy przez lata pozostawali bezkarni.

Śledzimy też rozwój państwa zakonnego i jego gospodarczych fundamentów. To opowieść o pysze, sile i mechanizmach władzy, które nieuchronnie prowadziły do wielkiego konfliktu zakończonego dopiero pod Grunwaldem.

Źródła i opracowania:

S. Leśniewski “Krzyżacy. Czarno-biała legenda”, Kraków 2024

H.Samsonowicz “Krzyżacy”, Warszawa 1988

H.Samsonowicz “Konrad Mazowiecki”, Kraków 2008P.

Jasienica “Polska Piastów”, Warszawa 1979N.

Davies “Boże Igrzysko. Historia Polski”, Kraków 1987


Opracowania zagraniczne:

1.Encyklopedia Britannica

2.The Teutonic Knights’ Military Confrontation with the Cumans during their Stay in Transylvania, na stronie academia.edu

3.A Brief History Of The Teutonic Knights During The Middle Ages, na stronie https://www.thedockyards.com/


62. Średniowieczna Polska - Zakon Krzyżacki, cz.1 #4
2025-12-18 12:00:00

Postaw mi wirtualną kawę: Buy coffee Instagram: Historia w roli głównej Upadek Jerozolimy, narodziny „nowego rycerstwa” i zakon, który na zawsze odmienił historię Europy Środkowo-Wschodniej. W tym odcinku podcastu poznacie kulisy powstania Zakonu Krzyżackiego – od skromnego niemieckiego szpitala w Akkce, przez polityczne gry papieży i cesarzy, aż po dramatyczne epizody na Węgrzech i decyzję Konrada Mazowieckiego, która zaważyła na losach Polski. To opowieść o ambicji, przemocy i dyplomacji oraz o tym, czego nie dopowiedział Sienkiewicz i czego nie uczą w szkołach. Źródła i opracowania: S. Leśniewski “Krzyżacy. Czarno-biała legenda”, Kraków 2024 H.Samsonowicz “Krzyżacy”, Warszawa 1988 H.Samsonowicz “Konrad Mazowiecki”, Kraków 2008 P.Jasienica “Polska Piastów”, Warszawa 1979 N.Davies “Boże Igrzysko. Historia Polski”, Kraków 1987 Opracowania zagraniczne: 1.Encyklopedia Britannica 2.The Teutonic Knights’ Military Confrontation with the Cumans during their Stay in Transylvania, na stronie academia.edu 3.A Brief History Of The Teutonic Knights During The Middle Ages, na stronie https://www.thedockyards.com/

Postaw mi wirtualną kawę: Buy coffee

Instagram: Historia w roli głównej

Upadek Jerozolimy, narodziny „nowego rycerstwa” i zakon, który na zawsze odmienił historię Europy Środkowo-Wschodniej. W tym odcinku podcastu poznacie kulisy powstania Zakonu Krzyżackiego – od skromnego niemieckiego szpitala w Akkce, przez polityczne gry papieży i cesarzy, aż po dramatyczne epizody na Węgrzech i decyzję Konrada Mazowieckiego, która zaważyła na losach Polski. To opowieść o ambicji, przemocy i dyplomacji oraz o tym, czego nie dopowiedział Sienkiewicz i czego nie uczą w szkołach.Źródła i opracowania:

S. Leśniewski “Krzyżacy. Czarno-biała legenda”, Kraków 2024

H.Samsonowicz “Krzyżacy”, Warszawa 1988

H.Samsonowicz “Konrad Mazowiecki”, Kraków 2008

P.Jasienica “Polska Piastów”, Warszawa 1979

N.Davies “Boże Igrzysko. Historia Polski”, Kraków 1987

Opracowania zagraniczne:

1.Encyklopedia Britannica

2.The Teutonic Knights’ Military Confrontation with the Cumans during their Stay in Transylvania, na stronie academia.edu

3.A Brief History Of The Teutonic Knights During The Middle Ages, na stronie https://www.thedockyards.com/


61.Księżne rozbicia dzielnicowego - matka dynastii mazowieckiej #9
2025-12-04 10:00:00

Niewiele o niej wiemy, jak z resztą o sporej ilości księżniczek, które wiązały się z Piastami okresu rozbicia dzielnicowego. Mówi się o niej, że dała początek dynastii linii mazowieckiej, która trwała aż do 1526 roku. Brak odpowiedniej ilości źródeł nie pozwala stwierdzić, skąd dokładnie się wywodziła ani kiedy i gdzie przyszła na świat. To, czym dysponujemy to szczątkowe informacje z różnych źródeł, które dają nam mgliste pojęcie o jej osobie. W tym odcinku spróbujemy połączyć je wszystkie w całość, a z pomocą przyjdą nam historycy oraz ich opracowania. Przedstawiam wam Perejasławę Halicką, żonę Siemowita I Mazowieckiego. Postaw mi wirtualną kawę: Buy coffee Instagram: Historia w roli głównej Źródła: “Małżeństwa Królewskie - Piastowie”, J.Besala, wyd.Bellona “Święte i Tygrysice”, B.Faron, wyd. Astra“Ruskie żony polskich władców”, M.Samp, wyd.Lira“Drapieżny ród Piastów”, S.Leśniewski, wyd. Wydawnictwo Literackie

Niewiele o niej wiemy, jak z resztą o sporej ilości księżniczek, które wiązały się z Piastami okresu rozbicia dzielnicowego. Mówi się o niej, że dała początek dynastii linii mazowieckiej, która trwała aż do 1526 roku. Brak odpowiedniej ilości źródeł nie pozwala stwierdzić, skąd dokładnie się wywodziła ani kiedy i gdzie przyszła na świat. To, czym dysponujemy to szczątkowe informacje z różnych źródeł, które dają nam mgliste pojęcie o jej osobie. W tym odcinku spróbujemy połączyć je wszystkie w całość, a z pomocą przyjdą nam historycy oraz ich opracowania. Przedstawiam wam Perejasławę Halicką, żonę Siemowita I Mazowieckiego.


Postaw mi wirtualną kawę: Buy coffee

Instagram: Historia w roli głównejŹródła:

“Małżeństwa Królewskie - Piastowie”,

J.Besala, wyd.Bellona “Święte i Tygrysice”,

B.Faron, wyd. Astra“Ruskie żony polskich władców”,

M.Samp, wyd.Lira“Drapieżny ród Piastów”,

S.Leśniewski, wyd. Wydawnictwo Literackie

60.Piastówny - Córka tułacza i Cesarzowa Hiszpanii #10
2025-11-20 10:00:00

Możecie mnie wesprzeć: buycoffe Konto na IG: Historia w roli głównej Córka wygnanego księcia, która została cesarzową Hiszpanii. Ryksa Śląska przemierzyła średniowieczną Europę od Wrocławia po León i od Arles po Baden, stając się pionkiem w grze potężnych władców – ale też symbolem politycznej jedności kontynentu. Jej życie to opowieść o tym, jak kobiety bez własnego głosu potrafiły kształtować historię. Poznaj niezwykłą biografię jednej z najwyżej postawionych Piastówien w dziejach. Źródła: “Małżeństwa Królewskie - Piastowie”, J.Besala, wyd.Bellona “Święte i Tygrysice”, B.Faron, wyd. Astra “Drapieżny ród Piastów”, S.Leśniewski, wyd. Wydawnictwo Literackie

Możecie mnie wesprzeć: buycoffe

Konto na IG: Historia w roli głównej


Córka wygnanego księcia, która została cesarzową Hiszpanii.
Ryksa Śląska przemierzyła średniowieczną Europę od Wrocławia po León i od Arles po Baden, stając się pionkiem w grze potężnych władców – ale też symbolem politycznej jedności kontynentu. Jej życie to opowieść o tym, jak kobiety bez własnego głosu potrafiły kształtować historię.
Poznaj niezwykłą biografię jednej z najwyżej postawionych Piastówien w dziejach.

Źródła:

“Małżeństwa Królewskie - Piastowie”, J.Besala, wyd.Bellona

“Święte i Tygrysice”, B.Faron, wyd. Astra

“Drapieżny ród Piastów”, S.Leśniewski, wyd. Wydawnictwo Literackie

59.Piastówny - Królowa Skandynawii #9
2025-11-06 10:00:00

Ryksa Bolesławówna: królowa, która grała własną grę? Wyruszamy z Polski roku 1116 wprost na dwory Skandynawii, gdzie jedna córka Bolesława Krzywoustego musi w błyskawicznym tempie nauczyć się reguł wielkiej polityki albo utonąć. Między sojuszami pieczętowanymi ślubami, świętami przeradzającymi się w tragedię i nieustanną walką o korony, Ryksa staje się kluczem do układanki, w której cesarz, papież i północni królowie pociągają za sznurki, a jednak to ona potrafi zmienić przeszkodzić im w tej partii szachów. Kim była: zakładniczką epoki czy rozgrywającą? Co łączy ją z dwiema koronami i pewnym „świątecznym” morderstwem, które wstrząsnęło Europą? I jak z tej historii wyrasta nowa gałąź władców Północy? Posłuchaj, jeśli lubisz średniowiecze bez pudru: z intrygą, żelazem i czasem, sprytem silniejszym niż miecz. Prowdzący: Adrianna Adamska - Ososińska Możesz mnie wesprzeć poprzez postawienie mi wirtualnej kawy: Kawa Źródła: B.Faron "Piastówny na tronach Europy", wyd. Astra, Kraków 2019 r. Saxo Gramatyk, Kronika Danii, tłum. J.Wolucki P.Jasienica "Polska Piastów", Warszawa 1985 r.

Ryksa Bolesławówna: królowa, która grała własną grę?
Wyruszamy z Polski roku 1116 wprost na dwory Skandynawii, gdzie jedna córka Bolesława Krzywoustego musi w błyskawicznym tempie nauczyć się reguł wielkiej polityki albo utonąć.

Między sojuszami pieczętowanymi ślubami, świętami przeradzającymi się w tragedię i nieustanną walką o korony, Ryksa staje się kluczem do układanki, w której cesarz, papież i północni królowie pociągają za sznurki, a jednak to ona potrafi zmienić przeszkodzić im w tej partii szachów.
Kim była: zakładniczką epoki czy rozgrywającą? Co łączy ją z dwiema koronami i pewnym „świątecznym” morderstwem, które wstrząsnęło Europą? I jak z tej historii wyrasta nowa gałąź władców Północy?

Posłuchaj, jeśli lubisz średniowiecze bez pudru: z intrygą, żelazem i czasem, sprytem silniejszym niż miecz.


Prowdzący: Adrianna Adamska - Ososińska

Możesz mnie wesprzeć poprzez postawienie mi wirtualnej kawy: Kawa


Źródła:

B.Faron "Piastówny na tronach Europy", wyd. Astra, Kraków 2019 r.

Saxo Gramatyk, Kronika Danii, tłum. J.Wolucki

P.Jasienica "Polska Piastów", Warszawa 1985 r.



57. Średniowieczna Polska cz.3 - Kto zabił biskupa?
2025-05-06 10:11:00

Czy biskup Stanisław był świętym męczennikiem, czy może politycznym zdrajcą? W tym odcinku podcastu Historia w roli głównej przyglądamy się jednej z najbardziej zagadkowych i kontrowersyjnych spraw w dziejach Polski – konfliktowi między królem Bolesławem Śmiałym a biskupem Stanisławem ze Szczepanowa. Z pomocą historyków, kryminologów, lekarzy i źródeł sprzed wieków analizujemy hipotezy, ścierające się narracje i wyniki badań sądowych, by spróbować odpowiedzieć na pytania, które od wieków nurtują badaczy. Czy doszło do mordu czy egzekucji? I kto naprawdę miał rację?

Czy biskup Stanisław był świętym męczennikiem, czy może politycznym zdrajcą?
W tym odcinku podcastu Historia w roli głównej przyglądamy się jednej z najbardziej zagadkowych i kontrowersyjnych spraw w dziejach Polski – konfliktowi między królem Bolesławem Śmiałym a biskupem Stanisławem ze Szczepanowa. Z pomocą historyków, kryminologów, lekarzy i źródeł sprzed wieków analizujemy hipotezy, ścierające się narracje i wyniki badań sądowych, by spróbować odpowiedzieć na pytania, które od wieków nurtują badaczy. Czy doszło do mordu czy egzekucji? I kto naprawdę miał rację?

56.Życie i obyczaje w średniowieczu, cz.17 - ile naprawdę żyli ludzie i co ich zabijało
2025-04-01 12:00:00

Czy w średniowieczu naprawdę uważano trzydziestolatków za starców? Czy czarna śmierć była największym zagrożeniem dla życia, a może to tylko część większego obrazu? W tym odcinku przyglądamy się długości życia w wiekach średnich, najczęstszym przyczynom śmierci oraz mitom, które narosły wokół średniowiecznej śmiertelności. Dowiecie się, co mówią badania archeologiczne, jak wyglądała codzienność ludzi z różnych klas społecznych i dlaczego to dzieci były najbardziej zagrożone. Usłyszycie także o czarnej śmierci — tej najbardziej znanej, ale wcale nie jedynej epidemii, która dziesiątkowała Europę.

Czy w średniowieczu naprawdę uważano trzydziestolatków za starców? Czy czarna śmierć była największym zagrożeniem dla życia, a może to tylko część większego obrazu? W tym odcinku przyglądamy się długości życia w wiekach średnich, najczęstszym przyczynom śmierci oraz mitom, które narosły wokół średniowiecznej śmiertelności. Dowiecie się, co mówią badania archeologiczne, jak wyglądała codzienność ludzi z różnych klas społecznych i dlaczego to dzieci były najbardziej zagrożone.

Usłyszycie także o czarnej śmierci — tej najbardziej znanej, ale wcale nie jedynej epidemii, która dziesiątkowała Europę.

54.Piastówny - Podwójna wdowa i kochanka - Ryksa #8
2025-02-14 10:00:00

Teraz możecie wesprzeć mnie małym datkiem. Tak, abym przy dobrej kawie mogła tworzyć kolejne podcasty, gdyż moje publikacje nie zawierają patronów ani sponsorów. Ty się nim możesz stać. Kawa dla mnie lub saszeta dla mojego kota: https://buycoffee.to/hwrg Polska księżniczka, dwukrotna królowa Czech i Polski, wdowa po dwóch królach, kochanka jednego z najpotężniejszych możnowładców. Ryksa – kobieta, która żyła w świecie wielkiej polityki, ale nigdy nie mogła decydować o własnym losie. Zaręczona jako dziecko, oddana w małżeństwo, wykorzystywana jako karta przetargowa w rozgrywkach o władzę. Mimo to potrafiła odnaleźć swoje miejsce i zawalczyć o własną pozycję. Kochała, intrygowała, zaskakiwała i… przetrwała. W tym odcinku opowiadam o jej niezwykłym życiu – od dzieciństwa wśród politycznych machinacji, przez trudne małżeństwa, aż po romans, który wstrząsnął królewskim dworem. Źródła: I.Kienzler, “Miłości polskich królowych i księżniczek czasów Piastów i Jagiellonów”, wyd. Bellona, 2012 J.Besala, “Małżeństwa Królewskie - Piastowie”, wyd. Bellona, 2006 B.Faron, “Święte i Tygrysice”, wyd. Astra, 2018 B.Faron, "Piastówny na tronach Europy", wyd. Astra, 2019 A.Nowak, “Dzieje Polski, Tom 2”, wyd. Biały Kruk, 2015

Teraz możecie wesprzeć mnie małym datkiem. Tak, abym przy dobrej kawie mogła tworzyć kolejne podcasty, gdyż moje publikacje nie zawierają patronów ani sponsorów. Ty się nim możesz stać. Kawa dla mnie lub saszeta dla mojego kota: https://buycoffee.to/hwrg


Polska księżniczka, dwukrotna królowa Czech i Polski, wdowa po dwóch królach, kochanka jednego z najpotężniejszych możnowładców. Ryksa – kobieta, która żyła w świecie wielkiej polityki, ale nigdy nie mogła decydować o własnym losie.

Zaręczona jako dziecko, oddana w małżeństwo, wykorzystywana jako karta przetargowa w rozgrywkach o władzę. Mimo to potrafiła odnaleźć swoje miejsce i zawalczyć o własną pozycję. Kochała, intrygowała, zaskakiwała i… przetrwała.

W tym odcinku opowiadam o jej niezwykłym życiu – od dzieciństwa wśród politycznych machinacji, przez trudne małżeństwa, aż po romans, który wstrząsnął królewskim dworem.


Źródła:

I.Kienzler, “Miłości polskich królowych i księżniczek czasów Piastów i Jagiellonów”, wyd. Bellona, 2012

J.Besala, “Małżeństwa Królewskie - Piastowie”, wyd. Bellona, 2006

B.Faron, “Święte i Tygrysice”, wyd. Astra, 2018

B.Faron, "Piastówny na tronach Europy", wyd. Astra, 2019

A.Nowak, “Dzieje Polski, Tom 2”, wyd. Biały Kruk, 2015

Informacja dotycząca prawa autorskich: Wszelka prezentowana tu zawartość podkastu jest własnością jego autora

Wyszukiwanie

Kategorie