Otulina o sztuce

Nazywam się Aleksandra Janiszewska-Cardone, jestem historyczką sztuki, kuratorką i kustoszką
w Muzeum Narodowym w Warszawie.
W ramach Otuliny dzielę się moją wiedzą o sztuce dawnej, czyli na tyle nam odległej w czasie, że straciliśmy klucz do jej odczytywania. Wspólnie będziemy szukać drogi powrotu do czerpania z radości z historii sztuki: malarstwa, rysunku, grafiki i rzeźby.


Odcinki od najnowszych:

Adam i Ewa Lucasa Cranacha st. | s04 e17
2025-10-04 06:00:00

Obraz "Adam i Ewa", który namalował Lucas Cranach st. jest ozdobą Galerii Sztuki Dawnej w Muzeum Narodowym w Warszawie. W odcinku opowiadam o tym jak wzorce antyczne zawitały do Germanii na początku XVI wieku, jak (wielką) rolę odegrał w tym Albrecht Dürer oraz jakie relacje łączyły go z Lucasem Cranachem starszym. Zapowiadam też cykl wykładów "Podróż przez Sztukę", który przygotowałam dla Fundacji Art Transfer. Więcej szczegółów (i karnet do kupienia ze zniżką) tutaj: https://app.evently.pl/events/10781-podroz-przez-sztuke-6-sezonow-20-odcinkow *A przy okazji przestrzegam przed błędnym stosowaniem kalki językowej w określeniu "malarstwo panelowe", zamiast jedynego właściwego "malarstwa tablicowego". ... ❤️ Otulina o sztuce powstaje dzięki wsparciu Patronek i Patronów w serwisie Patronite. Bez Was tworzenie tego podcastu nie byłoby możliwe. Jeśli chcesz dołączyć do tego zacnego grona, zajrzyj tutaj: ⁠ https://patronite.pl/otulina_o_sztuce⁠ ❤️⁠  .... Możecie znaleźć moje wpisy na profilu na Facebooku: ⁠https://www.facebook.com/otulinablogpl⁠  lub na Instagramie: ⁠https://www.instagram.com/otulina_o_sztuce⁠

Obraz "Adam i Ewa", który namalował Lucas Cranach st. jest ozdobą Galerii Sztuki Dawnej w Muzeum Narodowym w Warszawie.

W odcinku opowiadam o tym jak wzorce antyczne zawitały do Germanii na początku XVI wieku, jak (wielką) rolę odegrał w tym Albrecht Dürer oraz jakie relacje łączyły go z Lucasem Cranachem starszym.


Zapowiadam też cykl wykładów "Podróż przez Sztukę", który przygotowałam dla Fundacji Art Transfer. Więcej szczegółów (i karnet do kupienia ze zniżką) tutaj: https://app.evently.pl/events/10781-podroz-przez-sztuke-6-sezonow-20-odcinkow


*A przy okazji przestrzegam przed błędnym stosowaniem kalki językowej w określeniu "malarstwo panelowe", zamiast jedynego właściwego "malarstwa tablicowego".


...

❤️ Otulina o sztuce powstaje dzięki wsparciu Patronek i Patronów w serwisie Patronite. Bez Was tworzenie tego podcastu nie byłoby możliwe. Jeśli chcesz dołączyć do tego zacnego grona, zajrzyj tutaj: ⁠

https://patronite.pl/otulina_o_sztuce⁠ ❤️⁠ 

....

Możecie znaleźć moje wpisy na profilu na Facebooku: ⁠https://www.facebook.com/otulinablogpl⁠ 

lub na Instagramie: ⁠https://www.instagram.com/otulina_o_sztuce⁠

Georges de La Tour i grzechy młodości
2025-09-20 00:11:55

Georges de La Tour to fascynujący a zarazem zagadkowy malarz. Niewiele wiemy o początkach jego drogi artystycznej. „Wróżka” z Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku to dzieło z początkowej fazy: kolorowej i rodzajowej w duchu Caravaggia. To jednak też dzieło w pełni dojrzałego twórcy, który potrafi opowiadać ciekawe historie za pomocą gestów i spojrzeń namalowanych postaci. Opowiadam skąd de La Tour czerpał inspiracje, jak warto oglądać obrazy oraz czemu kurator z Luwru stracił pracę przez ten obraz. Jeśli chcecie posłuchać więcej o kolekcji obrazów w Metropolitan a także w innych kolekcjach w Nowym Jorku, to w październiku w środy o 20:00 będę o nich opowiadać tu: https://app.evently.pl/events/10229-rog-obfitosci-kolekcje-malarstwa-w-nowym-jorku   … Dziękuję moim Patronkom i Patronom za nieustające wsparcie. Zajrzyjcie proszę do postów na Patronite.pl , bo czeka tam na Was dodatkowa opowieść. 

Georges de La Tour to fascynujący a zarazem zagadkowy malarz. Niewiele wiemy o początkach jego drogi artystycznej.

„Wróżka” z Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku to dzieło z początkowej fazy: kolorowej i rodzajowej w duchu Caravaggia. To jednak też dzieło w pełni dojrzałego twórcy, który potrafi opowiadać ciekawe historie za pomocą gestów i spojrzeń namalowanych postaci.

Opowiadam skąd de La Tour czerpał inspiracje, jak warto oglądać obrazy oraz czemu kurator z Luwru stracił pracę przez ten obraz.

Jeśli chcecie posłuchać więcej o kolekcji obrazów w Metropolitan a także w innych kolekcjach w Nowym Jorku, to w październiku w środy o 20:00 będę o nich opowiadać tu: https://app.evently.pl/events/10229-rog-obfitosci-kolekcje-malarstwa-w-nowym-jorku 

Dziękuję moim Patronkom i Patronom za nieustające wsparcie. Zajrzyjcie proszę do postów na Patronite.pl, bo czeka tam na Was dodatkowa opowieść. 

Państwo Lavoisier, Jacques Louis David | s04 e15
2025-09-06 00:00:00

Jacques Louis David namalował portret małżonków Lavoisier tuż przed wybuchem rewolucji francuskiej. Dlaczego ten monumentalny obraz ukazujący uczonego przy pracy w towarzystwie żony, czule wspartej o jego ramię, został wycofany z Salonu w 1789 roku z obawy przed wzmacnianiem nastrojów rewolucyjnych? Jak to się stało, że jedno z najważniejszych dzieł w twórczości Davida i jeden z najlepszych portretów w malarstwie francuskim trafił do kolekcji Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku. W tym odcinku szukam odpowiedzi na te i wiele innych pytań. ... Dla zainteresowanych serią wykładów o kolekcjach malarstwa w Nowym Jorku, które poprowadzę w październiku, tutaj link: https://arttransfer.pl/rog-obfitosci-kolekcje-malarstwa-w-nowym-jorku/ A tutaj mój Patronite: https://patronite.pl/otulina_o_sztuce

Jacques Louis David namalował portret małżonków Lavoisier tuż przed wybuchem rewolucji francuskiej. Dlaczego ten monumentalny obraz ukazujący uczonego przy pracy w towarzystwie żony, czule wspartej o jego ramię, został wycofany z Salonu w 1789 roku z obawy przed wzmacnianiem nastrojów rewolucyjnych? Jak to się stało, że jedno z najważniejszych dzieł w twórczości Davida i jeden z najlepszych portretów w malarstwie francuskim trafił do kolekcji Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku.

W tym odcinku szukam odpowiedzi na te i wiele innych pytań.

...

Dla zainteresowanych serią wykładów o kolekcjach malarstwa w Nowym Jorku, które poprowadzę w październiku, tutaj link: https://arttransfer.pl/rog-obfitosci-kolekcje-malarstwa-w-nowym-jorku/


A tutaj mój Patronite: https://patronite.pl/otulina_o_sztuce

Wóz z sianem (Bosch) | s04 e14
2025-07-19 00:00:00

Jheronimus Bosch, "Wóz z sianem", ok. 1512-1515, Prado w Madrycie. Opowiadam o: - symbolice siana, - upadłych aniołach, - miłości do sztuki Filipa II i o wszystkich innych zagadkach związanych z tym obrazem. Bo niewiele wiemy na pewno o tym, co Bosch chciał opowiedzieć poprzez tę kompozycję (poza tym, że trzeba się mieć na baczności, żeby nie skończyć w piekle). ... ❤️ Otulina o sztuce powstaje dzięki wsparciu Patronek i Patronów w serwisie Patronite. Bez Was tworzenie tego podcastu nie byłoby możliwe. Jeśli chcesz dołączyć do tego zacnego grona, zajrzyj tutaj: ⁠ https://patronite.pl/otulina_o_sztuce⁠ ❤️

Jheronimus Bosch, "Wóz z sianem", ok. 1512-1515, Prado w Madrycie.

Opowiadam o:

- symbolice siana,

- upadłych aniołach,

- miłości do sztuki Filipa II

i o wszystkich innych zagadkach związanych z tym obrazem.

Bo niewiele wiemy na pewno o tym, co Bosch chciał opowiedzieć poprzez tę kompozycję (poza tym, że trzeba się mieć na baczności, żeby nie skończyć w piekle).

...

❤️ Otulina o sztuce powstaje dzięki wsparciu Patronek i Patronów w serwisie Patronite. Bez Was tworzenie tego podcastu nie byłoby możliwe. Jeśli chcesz dołączyć do tego zacnego grona, zajrzyj tutaj: ⁠

https://patronite.pl/otulina_o_sztuce⁠ ❤️

Wenus Velázqueza | s04 e13
2025-07-05 07:49:22

Diego Velázquez namalował "Wenus z lustrem" i tyle wiemy na pewno o obrazie, który znajduje się w National Gallery w Londynie. O całej reszcie opowiadam w odcinku. Posłuchasz o kuszeniu, nagości i podwójnych standardach. Dowiesz się: - czym kusi Wenus na obrazie Velázqueza, - czemu w Hiszpanii kolekcjonowano akty namalowane jedynie przez artystów z innych krajów, - co łączy Inkwizycję z algorytmem współczesnych platform społecznościowych.

Diego Velázquez namalował "Wenus z lustrem" i tyle wiemy na pewno o obrazie, który znajduje się w National Gallery w Londynie. O całej reszcie opowiadam w odcinku.

Posłuchasz o kuszeniu, nagości i podwójnych standardach.

Dowiesz się:

- czym kusi Wenus na obrazie Velázqueza,

- czemu w Hiszpanii kolekcjonowano akty namalowane jedynie przez artystów z innych krajów,

- co łączy Inkwizycję z algorytmem współczesnych platform społecznościowych.

Rubens z żoną | s04 e12
2025-06-21 17:45:45

Dziękuję moim Patronkom i Patronom w serwisie Patronite za to, że wciąż mogę tworzyć Otulinę o sztuce ! A bohaterem odcinka jest Autoportret Rubensa z żoną Isabellą Brant z 1609 roku, obecnie w Starej Pinakotece w Monachium. Posłuchajcie o tym, co ciekawego wydarzyło się w 1609 roku i czemu było to niezwykłe. Dowiecie się też o tradycji znaczenia gestu złączonych dłoni, o symbolice ogrodów oraz o specjalnym znaczeniu wiciokrzewu. Oraz o tym komu wolno było nosić szpadę w czasach Rubensa! Napiszcie w komentarzu, jak Wam się podobało :) ... Karnety na cykl w lipcu Wiele hałasu o nic do kupienia tu: https://app.evently.pl/events/9372-wiele-halasu-o-nic-nagosc-i-inne-skandale-w-sztuce

Dziękuję moim Patronkom i Patronom w serwisie Patronite za to, że wciąż mogę tworzyć Otulinę o sztuce!


A bohaterem odcinka jest Autoportret Rubensa z żoną Isabellą Brant z 1609 roku, obecnie w Starej Pinakotece w Monachium.

Posłuchajcie o tym, co ciekawego wydarzyło się w 1609 roku i czemu było to niezwykłe.

Dowiecie się też o tradycji znaczenia gestu złączonych dłoni, o symbolice ogrodów oraz o specjalnym znaczeniu wiciokrzewu. Oraz o tym komu wolno było nosić szpadę w czasach Rubensa!

Napiszcie w komentarzu, jak Wam się podobało :)

...

Karnety na cykl w lipcu Wiele hałasu o nic do kupienia tu: https://app.evently.pl/events/9372-wiele-halasu-o-nic-nagosc-i-inne-skandale-w-sztuce

Sypialnia van Gogha | s04 e11
2025-06-06 22:43:13

Zarzekałam się, że Vincent van Gogh nigdy nie zostanie bohaterem mojego podcastu. Niesłusznie. Miałam ochotę na nostalgiczną opowieść i przypomniałam sobie o jego "Sypialni w Arles". Dowiecie się: - kto stoi za współczesną sławą Vincenta van Gogha, - o jego znajomości z Paulem Gauguinem, - gdzie Vincent spędził swój najbardziej płodny okres w twórczości, - i co łączy go z zespołem The Beatles. ❤️ Otulina o sztuce powstaje dzięki wsparciu Patronek i Patronów w serwisie Patronite. Bez Was tworzenie tego podcastu nie byłoby możliwe. Jeśli chcesz dołączyć do tego zacnego grona, zajrzyj tutaj: ⁠ https://patronite.pl/otulina_o_sztuce⁠ ❤️⁠ 

Zarzekałam się, że Vincent van Gogh nigdy nie zostanie bohaterem mojego podcastu. Niesłusznie. Miałam ochotę na nostalgiczną opowieść i przypomniałam sobie o jego "Sypialni w Arles".

Dowiecie się:

- kto stoi za współczesną sławą Vincenta van Gogha,

- o jego znajomości z Paulem Gauguinem,

- gdzie Vincent spędził swój najbardziej płodny okres w twórczości,

- i co łączy go z zespołem The Beatles.


❤️ Otulina o sztuce powstaje dzięki wsparciu Patronek i Patronów w serwisie Patronite. Bez Was tworzenie tego podcastu nie byłoby możliwe. Jeśli chcesz dołączyć do tego zacnego grona, zajrzyj tutaj: ⁠

https://patronite.pl/otulina_o_sztuce⁠ ❤️⁠ 

Miłosne wybory | s04 e10
2025-05-24 11:26:32

Czy wybory w miłości mają sens? Czy możliwy jest wybór idealny? A może zawsze obarczony jest jakimś błędem? Na te pytania poszukuje odpowiedzi Jan Steen w obrazie "Wybór między bogactwem a miłością" (Muzeum Narodowe w Warszawie). Opowiadam też: - jakie były symbole w malarstwie holenderskim, - jaki związek ma ten obraz z utworami, które napisał Gerbrand Bredero, - o izbach retorycznych w XVII wieku. ... ❤️ Otulina o sztuce powstaje dzięki wsparciu Patronek i Patronów w serwisie Patronite. Bez Was tworzenie tego podcastu nie byłoby możliwe. Jeśli chcesz dołączyć do tego zacnego grona, zajrzyj tutaj: ⁠ https://patronite.pl/otulina_o_sztuce⁠ ❤️⁠ 

Czy wybory w miłości mają sens? Czy możliwy jest wybór idealny? A może zawsze obarczony jest jakimś błędem?

Na te pytania poszukuje odpowiedzi Jan Steen w obrazie "Wybór między bogactwem a miłością" (Muzeum Narodowe w Warszawie).

Opowiadam też:

- jakie były symbole w malarstwie holenderskim,

- jaki związek ma ten obraz z utworami, które napisał Gerbrand Bredero,

- o izbach retorycznych w XVII wieku.

...

❤️ Otulina o sztuce powstaje dzięki wsparciu Patronek i Patronów w serwisie Patronite. Bez Was tworzenie tego podcastu nie byłoby możliwe. Jeśli chcesz dołączyć do tego zacnego grona, zajrzyj tutaj: ⁠

https://patronite.pl/otulina_o_sztuce⁠ ❤️⁠ 

Kaplica Sykstyńska | s04 e09
2025-05-09 23:29:04

Kaplica Sykstyńska to wiele więcej niż tylko freski, które namalował Michał Anioł (choć opowieści o jego zmaganiach z własnymi emocjami, mogłyby wypełnić cały odcinek). To przede wszystkim budynek zmieniający się w czasie, zyskujący nowe dekoracje, tracący swoje cenne ozdoby w ataku wojsk i będący świadkiem wyborów kolejnych papieży. A ja opowiadam po trochu o każdym z tych aspektów. * fact check: sklepienie w kaplicy nie jest krzyżowe, tylko kolebkowe z lunetami. Przejęzyczyłam się. A tu można obejrzeć wirtualnie Sykstynę: https://www.museivaticani.va/content/museivaticani/en/collezioni/musei/cappella-sistina/tour-virtuale.html Jeśli chcesz wesprzeć moją pracę z Otuliną, możesz zostać Patronem tutaj: https://patronite.pl/otulina_o_sztuce

Kaplica Sykstyńska to wiele więcej niż tylko freski, które namalował Michał Anioł (choć opowieści o jego zmaganiach z własnymi emocjami, mogłyby wypełnić cały odcinek).

To przede wszystkim budynek zmieniający się w czasie, zyskujący nowe dekoracje, tracący swoje cenne ozdoby w ataku wojsk i będący świadkiem wyborów kolejnych papieży.

A ja opowiadam po trochu o każdym z tych aspektów.

* fact check: sklepienie w kaplicy nie jest krzyżowe, tylko kolebkowe z lunetami. Przejęzyczyłam się.


A tu można obejrzeć wirtualnie Sykstynę:

https://www.museivaticani.va/content/museivaticani/en/collezioni/musei/cappella-sistina/tour-virtuale.html


Jeśli chcesz wesprzeć moją pracę z Otuliną, możesz zostać Patronem tutaj: https://patronite.pl/otulina_o_sztuce

Listy miłosne Gabriel Metsu | s04 e08
2025-04-26 11:14:17

Maj miesiącem najlepszym na miłość! A ona niejedno ma oblicze. Posłuchajcie jak Holendrzy romansowali w XVII wieku. Gabriel Metsu stworzył pendants (w odcinku tłumaczę, czym one są) "Mężczyzna piszący list" i "Kobieta czytająca list" pod koniec swojego krótkiego życia. Dzisiaj uznawane są nie tylko za jego dwa najlepsze obrazy, ale jako jedne z najwybitniejszych dzieł malarstwa holenderskiego w XVII wieku. Opowiadam, co łączy je z obrazami, które namalował Johannes Vermeer i Pieter de Hooch, jak można odczytywać symbolikę ukazanych na nich przedmiotów oraz o tym jak działała wymiana listów, zanim udało się stworzyć uniwersalny system pocztowy. Jeśli chcesz posłuchać więcej o rozmaitych obliczach miłości w sztuce, w maju 2025 prowadzę cykl spotkań online w Fundacji Art Transfer: https://bit.ly/4jSU4W4 ... ❤️ Otulina o sztuce powstaje dzięki wsparciu Patronek i Patronów w serwisie Patronite. Bez Was tworzenie tego podcastu nie byłoby możliwe. Jeśli chcesz dołączyć do tego zacnego grona, zajrzyj tutaj: ⁠ https://patronite.pl/otulina_o_sztuce⁠ ❤️

Maj miesiącem najlepszym na miłość! A ona niejedno ma oblicze. Posłuchajcie jak Holendrzy romansowali w XVII wieku.

Gabriel Metsu stworzył pendants (w odcinku tłumaczę, czym one są) "Mężczyzna piszący list" i "Kobieta czytająca list" pod koniec swojego krótkiego życia. Dzisiaj uznawane są nie tylko za jego dwa najlepsze obrazy, ale jako jedne z najwybitniejszych dzieł malarstwa holenderskiego w XVII wieku.

Opowiadam, co łączy je z obrazami, które namalował Johannes Vermeer i Pieter de Hooch, jak można odczytywać symbolikę ukazanych na nich przedmiotów oraz o tym jak działała wymiana listów, zanim udało się stworzyć uniwersalny system pocztowy.


Jeśli chcesz posłuchać więcej o rozmaitych obliczach miłości w sztuce, w maju 2025 prowadzę cykl spotkań online w Fundacji Art Transfer: https://bit.ly/4jSU4W4

...

❤️ Otulina o sztuce powstaje dzięki wsparciu Patronek i Patronów w serwisie Patronite. Bez Was tworzenie tego podcastu nie byłoby możliwe. Jeśli chcesz dołączyć do tego zacnego grona, zajrzyj tutaj: ⁠

https://patronite.pl/otulina_o_sztuce⁠ ❤️

Informacja dotycząca prawa autorskich: Wszelka prezentowana tu zawartość podkastu jest własnością jego autora

Wyszukiwanie

Kategorie