Polityka o historii

Polityka o Historii to podkast tygodnika „Polityka” o wydarzeniach historycznych i ich wpływie na współczesny świat. Rozmowy z ekspertami zajmującymi się historią Polski i świata. Podkast dla tych, którzy chcą zrozumieć przeszłość, by lepiej rozumieć teraźniejszość. Zapraszają dziennikarze tygodnika „Polityka”: Agnieszka Krzemińska i Marcin Zaremba. Nowe odcinki co tydzień, we wtorek rano.

Kategorie:
Historia

Odcinki od najnowszych:

90 lat Polskiego Słownika Biograficznego. I powstaje nadal! To fenomen w skali świata
2025-06-24 07:01:43

W najnowszym odcinku, którego specjalnym gospodarzem jest prof. Wiesław Władyka, rozmowa z prof. Andrzejem Romanowskim, nagrodzonym tegoroczną Nagrodą Historyczną im. Mariana Turskiego, redaktorem naczelnym Polskiego Słownika Biograficznego. PSB to dzieło unikatowe w skali światowej: ma już 90 lat, liczy prawie 300 tys. biogramów i wciąż powstaje. Tworzony przez tysiące autorów, jest pomnikiem polskiej historiografii i pamięci narodowej. A sam prof. Romanowski to uczony o ogromnym dorobku, ale też publicysta o wyrazistych poglądach, znany z odważnych ocen PRL, Jaruzelskiego i polityki historycznej, o czym również rozmawiamy. Chcesz więcej rzetelnych treści historycznych? U nas znajdziesz analizy, rozmowy z badaczami i książki, które warto znać. Skorzystaj ze specjalnej oferty: 30% zniżki na roczną subskrypcję z kodem historia30 na stronie www.polityka.pl/kod/historia30.
W najnowszym odcinku, którego specjalnym gospodarzem jest prof. Wiesław Władyka, rozmowa z prof. Andrzejem Romanowskim, nagrodzonym tegoroczną Nagrodą Historyczną im. Mariana Turskiego, redaktorem naczelnym Polskiego Słownika Biograficznego. PSB to dzieło unikatowe w skali światowej: ma już 90 lat, liczy prawie 300 tys. biogramów i wciąż powstaje. Tworzony przez tysiące autorów, jest pomnikiem polskiej historiografii i pamięci narodowej. A sam prof. Romanowski to uczony o ogromnym dorobku, ale też publicysta o wyrazistych poglądach, znany z odważnych ocen PRL, Jaruzelskiego i polityki historycznej, o czym również rozmawiamy.

Chcesz więcej rzetelnych treści historycznych? U nas znajdziesz analizy, rozmowy z badaczami i książki, które warto znać. Skorzystaj ze specjalnej oferty: 30% zniżki na roczną subskrypcję z kodem historia30 na stronie www.polityka.pl/kod/historia30.

Jak w XX wieku wymazywano Podlasie. Głos białoruskiej mniejszości, który miał zamilknąć
2025-06-17 07:01:43

Dlaczego historia Białorusinów z Podlasia była przez dekady wymazywana? Jakie uprzedzenia wobec nich panowały w II RP i po wojnie? Nauczycielka i reporterka Aneta Prymaka-Oniszk, laureatka Nagrody Historycznej im. Mariana Turskiego za książkę „Kamienie musiały polecieć. Wymazywana przeszłość Podlasia”, rozmawia z Marcinem Zarembą o zapomnianej, często dramatycznej historii XX w. Uczy nas też kilku białoruskich słów i zwrotów, jak „Kab jaho chalera uziała”. Zaczynamy od mocnego antybiałoruskiego epitetu, który odsłania kulturowy dystans między Polakami a „Ruskimi”. Białorusini byli karani za mówienie „po kacapsku”, prawosławni nie mieli szans na awans w II RP, a powojnie przyniosło traumę i przemoc ze strony „polskich bandytów”. W rozmowie nie brakuje też rodzinnych anegdot – jak ta o dziadku Aleksandrze, który nie oddał konia niemieckiemu żołnierzowi. To historia bliska i jednocześnie zaskakująco daleka. Warto jej posłuchać – i zapamiętać choć kilka słów. Chcesz więcej rzetelnych treści historycznych? U nas znajdziesz analizy, rozmowy z badaczami i książki, które warto znać. Skorzystaj ze specjalnej oferty: 30% zniżki na roczną subskrypcję z kodem historia30 na stronie www.polityka.pl/kod/historia30.
Dlaczego historia Białorusinów z Podlasia była przez dekady wymazywana? Jakie uprzedzenia wobec nich panowały w II RP i po wojnie? Nauczycielka i reporterka Aneta Prymaka-Oniszk, laureatka Nagrody Historycznej im. Mariana Turskiego za książkę „Kamienie musiały polecieć. Wymazywana przeszłość Podlasia”, rozmawia z Marcinem Zarembą o zapomnianej, często dramatycznej historii XX w. Uczy nas też kilku białoruskich słów i zwrotów, jak „Kab jaho chalera uziała”. Zaczynamy od mocnego antybiałoruskiego epitetu, który odsłania kulturowy dystans między Polakami a „Ruskimi”. Białorusini byli karani za mówienie „po kacapsku”, prawosławni nie mieli szans na awans w II RP, a powojnie przyniosło traumę i przemoc ze strony „polskich bandytów”. W rozmowie nie brakuje też rodzinnych anegdot – jak ta o dziadku Aleksandrze, który nie oddał konia niemieckiemu żołnierzowi. To historia bliska i jednocześnie zaskakująco daleka. Warto jej posłuchać – i zapamiętać choć kilka słów.

Chcesz więcej rzetelnych treści historycznych? U nas znajdziesz analizy, rozmowy z badaczami i książki, które warto znać. Skorzystaj ze specjalnej oferty: 30% zniżki na roczną subskrypcję z kodem historia30 na stronie www.polityka.pl/kod/historia30.

Włosy, boginie i tabliczki, czyli kobiety w starożytnym Bliskim Wschodzie
2025-06-10 07:02:00

Najnowszy odcinek kobiecej serii w „Polityce o historii” poświęcamy kobietom starożytnego Bliskiego Wschodu. Dominika Lewandowska, orientalistka z Uniwersytetu Warszawskiego, opowiada, czy kobiety mogły się uczyć pisać, kto zakrywał włosy i co o cielesności mówią źródła sprzed tysięcy lat. Dowiecie się, jak wyglądało życie codzienne kobiet w Asyrii i Anatolii oraz jakie miały prawa. Poruszamy temat prostytucji świątynnej, fascynacji włosami, rozwodów i opieki nad dziećmi. Mówimy też o piszących kapłankach, adopcjach, listach do mężów i kobiecej sprawczości. Nie zabrakło wątku trzeciej płci, „żonach podróżnych” i mitologii Isztar. To opowieść o silnych, przedsiębiorczych kobietach i tabliczkach, które wciąż mają wiele do powiedzenia. Z Dominiką Lewandowską rozmawia Agnieszka Krzemińska. Chcesz więcej rzetelnych treści historycznych? U nas znajdziesz analizy, rozmowy z badaczami i książki, które warto znać. Skorzystaj ze specjalnej oferty: 30% zniżki na roczną subskrypcję z kodem historia30 na stronie www.polityka.pl/kod/historia30.
Najnowszy odcinek kobiecej serii w „Polityce o historii” poświęcamy kobietom starożytnego Bliskiego Wschodu. Dominika Lewandowska, orientalistka z Uniwersytetu Warszawskiego, opowiada, czy kobiety mogły się uczyć pisać, kto zakrywał włosy i co o cielesności mówią źródła sprzed tysięcy lat. Dowiecie się, jak wyglądało życie codzienne kobiet w Asyrii i Anatolii oraz jakie miały prawa. Poruszamy temat prostytucji świątynnej, fascynacji włosami, rozwodów i opieki nad dziećmi. Mówimy też o piszących kapłankach, adopcjach, listach do mężów i kobiecej sprawczości. Nie zabrakło wątku trzeciej płci, „żonach podróżnych” i mitologii Isztar. To opowieść o silnych, przedsiębiorczych kobietach i tabliczkach, które wciąż mają wiele do powiedzenia. Z Dominiką Lewandowską rozmawia Agnieszka Krzemińska.

Chcesz więcej rzetelnych treści historycznych? U nas znajdziesz analizy, rozmowy z badaczami i książki, które warto znać. Skorzystaj ze specjalnej oferty: 30% zniżki na roczną subskrypcję z kodem historia30 na stronie www.polityka.pl/kod/historia30.

Bić się czy nie bić. Tragiczne wybory i polskie podziemie po 1945 r.
2025-06-03 07:02:34

W tym odcinku rozmawiamy z historykiem Sławomirem Poleszakiem, współautorem (wraz z Rafałem Wnukiem) książki „Niezłomni czy realiści. Polskie podziemie antykomunistyczne bez patosu”, laureatem Nagrody Historycznej „Polityki” im. Mariana Turskiego. To opowieść o dramatycznych decyzjach, jakie musieli podejmować żołnierze AK i członkowie konspiracji po drugiej wojnie światowej. Bez patosu, bez uproszczeń, za to z faktami i przykładami z pierwszej ręki. Dlaczego maj 1945 był momentem przełomowym dla tysięcy ludzi? Jakie były realne dylematy moralne i polityczne dowódców AK? W jaki sposób decyzje z Jałty wpłynęły na losy polskiego państwa podziemnego? Gdzie kończył się opór, a zaczynała brutalizacja i przemoc? Chcesz więcej rzetelnych treści historycznych? Odkryj analizy, rozmowy z badaczami i polecane książki. Skorzystaj ze specjalnej oferty: 30% zniżki na roczną subskrypcję z kodem temat30 na stronie www.polityka.pl/kod/historia30. (00:18) Wstęp do rozmowy (01:32) Maj 1945: jaka była atmosfera polskiego podziemia? (09:50) Czym kierowali się dowódcy Armii Krajowej w swoich decyzjach (14:35) Decyzje Jałty a wpływ na struktury państwa polskiego (18:04) Pomysł na nową formę konspiracji (25:33) Jak wyglądało zaangażowanie wywiadu (32:25) Życiorysy, na podstawie których opowiadane jest polskie podziemie (38:36) Brutalizacja życia codziennego (40:54) Podsumowanie.
W tym odcinku rozmawiamy z historykiem Sławomirem Poleszakiem, współautorem (wraz z Rafałem Wnukiem) książki „Niezłomni czy realiści. Polskie podziemie antykomunistyczne bez patosu”, laureatem Nagrody Historycznej „Polityki” im. Mariana Turskiego. To opowieść o dramatycznych decyzjach, jakie musieli podejmować żołnierze AK i członkowie konspiracji po drugiej wojnie światowej. Bez patosu, bez uproszczeń, za to z faktami i przykładami z pierwszej ręki. Dlaczego maj 1945 był momentem przełomowym dla tysięcy ludzi? Jakie były realne dylematy moralne i polityczne dowódców AK? W jaki sposób decyzje z Jałty wpłynęły na losy polskiego państwa podziemnego? Gdzie kończył się opór, a zaczynała brutalizacja i przemoc?

Chcesz więcej rzetelnych treści historycznych? Odkryj analizy, rozmowy z badaczami i polecane książki. Skorzystaj ze specjalnej oferty: 30% zniżki na roczną subskrypcję z kodem temat30 na stronie www.polityka.pl/kod/historia30.

(00:18) Wstęp do rozmowy
(01:32) Maj 1945: jaka była atmosfera polskiego podziemia?
(09:50) Czym kierowali się dowódcy Armii Krajowej w swoich decyzjach
(14:35) Decyzje Jałty a wpływ na struktury państwa polskiego
(18:04) Pomysł na nową formę konspiracji
(25:33) Jak wyglądało zaangażowanie wywiadu
(32:25) Życiorysy, na podstawie których opowiadane jest polskie podziemie
(38:36) Brutalizacja życia codziennego
(40:54) Podsumowanie.

Dzieciństwo bez dzieciństwa, czyli o pracy dzieci, której nie chcemy pamiętać
2025-05-27 07:02:07

Dzieciństwo kojarzy się dziś z zabawą, nauką i opieką dorosłych. Ale jeszcze w XIX i XX w. tysiące dzieci w Polsce zamiast szkoły trafiało do fabryk, kopalń i na służbę. Pracowały od najmłodszych lat, często wycieńczone, głodne, bez dostępu do edukacji i opieki zdrowotnej. W rozmowie inspirowanej książką Magdaleny Kopeć „Pastuszkowie, gazeciarze, tkaczki” mówimy o losie dzieci robotników, służących i ulicznych sprzedawców. Poruszamy temat milczenia wokół pracy dzieci, braku źródeł historycznych i mechanizmów psychologicznych, które wpływają na pamięć dorosłych o tamtych czasach. (00:12) Wstęp do rozmowy z Magdaleną Kopeć (01:04) Skąd pomysł na książkę o pracy dzieci (03:34) Dlaczego dorośli nie chcieli wspominać pracy z dzieciństwa (08:34) Dziecko jako tabula rasa; dlaczego dzieci chciały być jak rodzice? (11:52) Gdzie dzieci pracowały najczęściej (15:30) Praca dzieci, która reperuje budżet rodzinny (19:07) O obowiązku edukacji dzieci (27:05) Gdzie dziecko miało gorzej: na wsi czy w mieście (32:38) Jak praca wpływała na ciała dzieci (38:17) O dzieciach, które trafiły na ulicę (45:50) Wspominanie i wypieranie dzieciństwa (52:32) Podsumowanie. Chcesz lepiej poznać historię i tematy poruszane w naszych podkastach? Wykup dostęp do Polityka.pl i odkryj bogaty zbiór materiałów na wiele tematów, od historii przez politykę po kulturę. Skorzystaj z kodu HISTORIA30 i otrzymaj 30% zniżki na subskrypcję standard, kupując ją na stronie sklep.polityka.pl.
Dzieciństwo kojarzy się dziś z zabawą, nauką i opieką dorosłych. Ale jeszcze w XIX i XX w. tysiące dzieci w Polsce zamiast szkoły trafiało do fabryk, kopalń i na służbę. Pracowały od najmłodszych lat, często wycieńczone, głodne, bez dostępu do edukacji i opieki zdrowotnej. W rozmowie inspirowanej książką Magdaleny Kopeć „Pastuszkowie, gazeciarze, tkaczki” mówimy o losie dzieci robotników, służących i ulicznych sprzedawców. Poruszamy temat milczenia wokół pracy dzieci, braku źródeł historycznych i mechanizmów psychologicznych, które wpływają na pamięć dorosłych o tamtych czasach.

(00:12) Wstęp do rozmowy z Magdaleną Kopeć
(01:04) Skąd pomysł na książkę o pracy dzieci
(03:34) Dlaczego dorośli nie chcieli wspominać pracy z dzieciństwa
(08:34) Dziecko jako tabula rasa; dlaczego dzieci chciały być jak rodzice?
(11:52) Gdzie dzieci pracowały najczęściej
(15:30) Praca dzieci, która reperuje budżet rodzinny
(19:07) O obowiązku edukacji dzieci
(27:05) Gdzie dziecko miało gorzej: na wsi czy w mieście
(32:38) Jak praca wpływała na ciała dzieci
(38:17) O dzieciach, które trafiły na ulicę
(45:50) Wspominanie i wypieranie dzieciństwa
(52:32) Podsumowanie.

Chcesz lepiej poznać historię i tematy poruszane w naszych podkastach? Wykup dostęp do Polityka.pl i odkryj bogaty zbiór materiałów na wiele tematów, od historii przez politykę po kulturę. Skorzystaj z kodu HISTORIA30 i otrzymaj 30% zniżki na subskrypcję standard, kupując ją na stronie sklep.polityka.pl.

Kim byli budowniczowie getta warszawskiego? To miało być śmiertelnie skuteczne
2025-05-20 07:01:28

Kto wymyślił warszawskie getto? Jaką rolę w polityce prowadzącej do Zagłady odegrali inteligenci? Niemiecki reżim okupacyjny potocznie kojarzy się z sadystycznym gestapowcem bądź tłustym i przekupnym żandarmem. Zapominamy, że stworzyli go Niemcy i Austriacy ze stopniem doktora. Doktor przed nazwiskiem mieli Hans Frank bądź Ludwig Fischer, gubernator Dystryktu Warszawskiego. Wszystko miało być racjonalnie zaplanowane i, jak się wkrótce okazało, śmiertelnie skuteczne. O początkach warszawskiego getta z Justyną Majewską, autorką książki „Mury i szczeliny. Przestrzenie getta warszawskiego”, za którą otrzymała tegoroczną Nagrodę Historyczną im. Mariana Turskiego w kategorii debiuty, rozmawia Marcin Zaremba. (00:17) Wstęp (01:05) Kto wymyślił warszawskie getto (08:08) Czemu na początku miało służyć koncentrowanie Żydów w jednym miejscu (10:05) Dwa duże plany Niemców względem Żydów (13:47) Kto był organizatorem Zagłady Żydów? Kim byli ci ambitni Niemcy? (18:08) Co było najgorsze w codziennym funkcjonowaniu w warszawskim getcie (22:43) O szczelinach w życiu getta (27:40) O ogłoszeniach drobnych (29:52) Podsumowanie. Chcesz lepiej poznać historię i tematy poruszane w naszych podkastach? Wykup dostęp do Polityka.pl i odkryj bogaty zbiór materiałów na wiele tematów, od historii przez politykę po kulturę. Skorzystaj z kodu HISTORIA30 i otrzymaj 30% zniżki na subskrypcję standard, kupując ją na stronie sklep.polityka.pl.
Kto wymyślił warszawskie getto? Jaką rolę w polityce prowadzącej do Zagłady odegrali inteligenci? Niemiecki reżim okupacyjny potocznie kojarzy się z sadystycznym gestapowcem bądź tłustym i przekupnym żandarmem. Zapominamy, że stworzyli go Niemcy i Austriacy ze stopniem doktora. Doktor przed nazwiskiem mieli Hans Frank bądź Ludwig Fischer, gubernator Dystryktu Warszawskiego. Wszystko miało być racjonalnie zaplanowane i, jak się wkrótce okazało, śmiertelnie skuteczne. O początkach warszawskiego getta z Justyną Majewską, autorką książki „Mury i szczeliny. Przestrzenie getta warszawskiego”, za którą otrzymała tegoroczną Nagrodę Historyczną im. Mariana Turskiego w kategorii debiuty, rozmawia Marcin Zaremba.

(00:17) Wstęp
(01:05) Kto wymyślił warszawskie getto
(08:08) Czemu na początku miało służyć koncentrowanie Żydów w jednym miejscu
(10:05) Dwa duże plany Niemców względem Żydów
(13:47) Kto był organizatorem Zagłady Żydów? Kim byli ci ambitni Niemcy?
(18:08) Co było najgorsze w codziennym funkcjonowaniu w warszawskim getcie
(22:43) O szczelinach w życiu getta
(27:40) O ogłoszeniach drobnych
(29:52) Podsumowanie.

Chcesz lepiej poznać historię i tematy poruszane w naszych podkastach? Wykup dostęp do Polityka.pl i odkryj bogaty zbiór materiałów na wiele tematów, od historii przez politykę po kulturę. Skorzystaj z kodu HISTORIA30 i otrzymaj 30% zniżki na subskrypcję standard, kupując ją na stronie sklep.polityka.pl.

Mnisi, sodomia i trzecia płeć, czyli Kościół w XI wieku. Co trafiło do papieskiej szkatuły?
2025-05-13 07:05:54

Czy w XI-wiecznym Kościele naprawdę istniała „sodomicka zaraza”? Dlaczego papież milczał wobec homoseksualizmu wśród duchownych? I kim był Piotr Damiani: fanatycznym moralistą czy wizjonerskim intelektualistą? Prof. Krzysztof Skwierczyński z Uniwersytetu Warszawskiego zabiera nas w podróż przez cielesne i duchowe napięcia średniowiecza. Mówimy o seksualności, płci, hipokryzji, reformie Kościoła i traktatach, które przez wieki zalegały w papieskiej szkatułce. Damiani pisał o „płci anielskiej”, pokusach Chrystusa i roli męskości w kapłaństwie. Choć przez wieki nierozumiany, dziś wraca jako jeden z najciekawszych myślicieli epoki. Z prof. Skwierczyńskim rozmawia Agnieszka Krzemińska. (00:12) Wstęp (01:00) Kim był Piotr Damiani i czym zasłynął (07:45) O najcięższych grzechach (16:45) O tym, jak tworzyło się społeczeństwo represyjne (23:47) Damiani o kwestiach płci: czym była trzecia płeć? (30:27) „Przebieranki”: co oznaczały? (39:45) Nasze wyobrażenie o kwestiach seksualnych w średniowieczu (48:15) Podsumowanie. Chcesz lepiej poznać historię i tematy poruszane w naszych podkastach? Wykup dostęp do Polityka.pl i odkryj bogaty zbiór materiałów na wiele tematów, od historii przez politykę po kulturę. Skorzystaj z kodu HISTORIA30 i otrzymaj 30% zniżki na subskrypcję standard, kupując ją na stronie sklep.polityka.pl.
Czy w XI-wiecznym Kościele naprawdę istniała „sodomicka zaraza”? Dlaczego papież milczał wobec homoseksualizmu wśród duchownych? I kim był Piotr Damiani: fanatycznym moralistą czy wizjonerskim intelektualistą? Prof. Krzysztof Skwierczyński z Uniwersytetu Warszawskiego zabiera nas w podróż przez cielesne i duchowe napięcia średniowiecza. Mówimy o seksualności, płci, hipokryzji, reformie Kościoła i traktatach, które przez wieki zalegały w papieskiej szkatułce. Damiani pisał o „płci anielskiej”, pokusach Chrystusa i roli męskości w kapłaństwie. Choć przez wieki nierozumiany, dziś wraca jako jeden z najciekawszych myślicieli epoki. Z prof. Skwierczyńskim rozmawia Agnieszka Krzemińska.

(00:12) Wstęp
(01:00) Kim był Piotr Damiani i czym zasłynął
(07:45) O najcięższych grzechach
(16:45) O tym, jak tworzyło się społeczeństwo represyjne
(23:47) Damiani o kwestiach płci: czym była trzecia płeć?
(30:27) „Przebieranki”: co oznaczały?
(39:45) Nasze wyobrażenie o kwestiach seksualnych w średniowieczu
(48:15) Podsumowanie.

Chcesz lepiej poznać historię i tematy poruszane w naszych podkastach? Wykup dostęp do Polityka.pl i odkryj bogaty zbiór materiałów na wiele tematów, od historii przez politykę po kulturę. Skorzystaj z kodu HISTORIA30 i otrzymaj 30% zniżki na subskrypcję standard, kupując ją na stronie sklep.polityka.pl.

Kobiety w historii. Te, które sikały na stojąco: jak żyły starożytne Egipcjanki?
2025-04-29 08:04:00

Przeszłość nie była łaskawa dla kobiet — w podręcznikach historii dominują mężczyźni, kobiety często pozostają w tle. Starożytny Egipt to wyjątek. Kobiety potrafiły tu zrobić karierę, rządzić i prowadzić interesy, a Herodot pisał z przerażeniem o ich swobodzie. W pierwszym odcinku naszego nowego cyklu przyglądamy się Egipcjankom: królowym, kapłankom, poetkom i zwykłym mieszkankom kraju nad Nilem. Z dr. Filipem Taterką sprawdzamy, jakie naprawdę miały prawa, możliwości i jak były postrzegane. Startujemy z serią, w której będziemy odkrywać, jak kobietom — liderkom, polityczkom, ale też zwykłym obywatelkom — żyło się w przeszłości. Zapraszamy w podróż do świata, gdzie nie tylko faraonowie mieli głos! (00:12) Wprowadzenie i początek cyklu „Kobiety w historii” (02:05) O badaniach polskich archeologów i kobietach, które sprawowały władzę w starożytnym Egipcie (05:24) Kobiety na tronie: samodzielne rządzenie czy wpływy doradców? (10:10) Charakterystyka rządów Kleopatry (13:04) Jak wyglądało życie codzienne kobiet w starożytnym Egipcie oraz ich prawa (16:15) Ścieżki kariery dostępne dla kobiet w starożytnym Egipcie (20:18) Edukacja dziewcząt: możliwości i ograniczenia (30:44) Wizerunek kobiet w literaturze starożytnego Egiptu (37:10) Jak wyglądała ochrona zdrowia kobiet w starożytnym Egipcie? (39:45) Do czego aspirowały i o czym marzyły? (50:00) Relacje homoseksualne między kobietami w Egipcie (56:56) Podsumowanie rozmowy. Chcesz lepiej poznać historię i tematy poruszane w naszych podkastach? Wykup dostęp do Polityka.pl i odkryj bogaty zbiór materiałów na wiele tematów, od historii przez politykę po kulturę. Skorzystaj z kodu HISTORIA30 i otrzymaj 30% zniżki na subskrypcję.
Przeszłość nie była łaskawa dla kobiet — w podręcznikach historii dominują mężczyźni, kobiety często pozostają w tle. Starożytny Egipt to wyjątek. Kobiety potrafiły tu zrobić karierę, rządzić i prowadzić interesy, a Herodot pisał z przerażeniem o ich swobodzie. W pierwszym odcinku naszego nowego cyklu przyglądamy się Egipcjankom: królowym, kapłankom, poetkom i zwykłym mieszkankom kraju nad Nilem. Z dr. Filipem Taterką sprawdzamy, jakie naprawdę miały prawa, możliwości i jak były postrzegane. Startujemy z serią, w której będziemy odkrywać, jak kobietom — liderkom, polityczkom, ale też zwykłym obywatelkom — żyło się w przeszłości. Zapraszamy w podróż do świata, gdzie nie tylko faraonowie mieli głos!

(00:12) Wprowadzenie i początek cyklu „Kobiety w historii”
(02:05) O badaniach polskich archeologów i kobietach, które sprawowały władzę w starożytnym Egipcie
(05:24) Kobiety na tronie: samodzielne rządzenie czy wpływy doradców?
(10:10) Charakterystyka rządów Kleopatry
(13:04) Jak wyglądało życie codzienne kobiet w starożytnym Egipcie oraz ich prawa
(16:15) Ścieżki kariery dostępne dla kobiet w starożytnym Egipcie
(20:18) Edukacja dziewcząt: możliwości i ograniczenia
(30:44) Wizerunek kobiet w literaturze starożytnego Egiptu
(37:10) Jak wyglądała ochrona zdrowia kobiet w starożytnym Egipcie?
(39:45) Do czego aspirowały i o czym marzyły?
(50:00) Relacje homoseksualne między kobietami w Egipcie
(56:56) Podsumowanie rozmowy.

Chcesz lepiej poznać historię i tematy poruszane w naszych podkastach? Wykup dostęp do Polityka.pl i odkryj bogaty zbiór materiałów na wiele tematów, od historii przez politykę po kulturę. Skorzystaj z kodu HISTORIA30 i otrzymaj 30% zniżki na subskrypcję.

City break, ale z historią. Ruszamy do Florencji i staramy się nie zwariować
2025-04-22 08:02:44

Zwiedzamy Florencję! Ale od czego zacząć, gdy sztuka atakuje z każdej strony? Jak nie oszaleć od piękna i nie paść ofiarą syndromu Stendhala? Przylatujemy... a raczej przyjeżdżamy pociągiem z Bolonii lub Pizy i ruszamy w miasto. Z pomocą prof. Haliny Manikowskiej odkrywamy Florencję: od fresku Masaccia w Santa Maria Novella, przez dzieła Brunelleschiego, Giotta i Michała Anioła, aż po Ogrody Bardinich z widokiem na kopułę. Po drodze panino con trippa i bistecca alla fiorentina. Plan zwiedzania, który ratuje przed sztuką w wysokim stężeniu. (00:12) Wstęp (00:49) Zwiedzamy Florencję: od czego zaczynamy? (02:30) Kościół Santa Maria Novella: pierwsze obrazy z perspektywą i niesamowite freski (04:18) Syndrom Stendhala: dlaczego nie da się zobaczyć wszystkiego we Florencji w weekend (06:08) Mercato di San Lorenzo: największy targ we Florencji. Co zjeść? (07:45) Zwiedzamy Pałac Medyceuszy (12:30) Szpital Niewiniątek, czyli wizytówka Florencji (14:53) Kim był Filippo Brunelleschi dla Florencji? Wybitny rzeźbiarz i architekt (19:20) Santa Maria del Flore: kopuła zbudowana przez Brunelleschiego, widoczna w całej Florencji (25:04) Piazza Della Repubblica i kolumna obfitości (28:15) Piazza della Signoria: dlaczego powstał dzięki walkom politycznym (31:35) Donatello: rzeźbiarz bardzo ważny dla Florencji (33:30) Galeria Uffizi (34:57) Trzy galerie sztuki we Florencji, które warto zobaczyć (38:55) Kościół Santa Croce: co w środku? (41:35) San Miniato al Monte: kościół na wzgórzu (46:10) Co zjeść na koniec takiej podróży po Florencji (48:00) Podsumowanie. Chcesz lepiej poznać historię i tematy poruszane w naszych podkastach? Wykup dostęp do Polityka.pl i odkryj bogaty zbiór materiałów na wiele tematów, od historii przez politykę po kulturę. Skorzystaj z kodu HISTORIA30 i otrzymaj 30% zniżki na subskrypcję.
Zwiedzamy Florencję! Ale od czego zacząć, gdy sztuka atakuje z każdej strony? Jak nie oszaleć od piękna i nie paść ofiarą syndromu Stendhala? Przylatujemy... a raczej przyjeżdżamy pociągiem z Bolonii lub Pizy i ruszamy w miasto. Z pomocą prof. Haliny Manikowskiej odkrywamy Florencję: od fresku Masaccia w Santa Maria Novella, przez dzieła Brunelleschiego, Giotta i Michała Anioła, aż po Ogrody Bardinich z widokiem na kopułę. Po drodze panino con trippa i bistecca alla fiorentina. Plan zwiedzania, który ratuje przed sztuką w wysokim stężeniu.

(00:12) Wstęp
(00:49) Zwiedzamy Florencję: od czego zaczynamy?
(02:30) Kościół Santa Maria Novella: pierwsze obrazy z perspektywą i niesamowite freski
(04:18) Syndrom Stendhala: dlaczego nie da się zobaczyć wszystkiego we Florencji w weekend
(06:08) Mercato di San Lorenzo: największy targ we Florencji. Co zjeść?
(07:45) Zwiedzamy Pałac Medyceuszy
(12:30) Szpital Niewiniątek, czyli wizytówka Florencji
(14:53) Kim był Filippo Brunelleschi dla Florencji? Wybitny rzeźbiarz i architekt
(19:20) Santa Maria del Flore: kopuła zbudowana przez Brunelleschiego, widoczna w całej Florencji
(25:04) Piazza Della Repubblica i kolumna obfitości
(28:15) Piazza della Signoria: dlaczego powstał dzięki walkom politycznym
(31:35) Donatello: rzeźbiarz bardzo ważny dla Florencji
(33:30) Galeria Uffizi
(34:57) Trzy galerie sztuki we Florencji, które warto zobaczyć
(38:55) Kościół Santa Croce: co w środku?
(41:35) San Miniato al Monte: kościół na wzgórzu
(46:10) Co zjeść na koniec takiej podróży po Florencji
(48:00) Podsumowanie.

Chcesz lepiej poznać historię i tematy poruszane w naszych podkastach? Wykup dostęp do Polityka.pl i odkryj bogaty zbiór materiałów na wiele tematów, od historii przez politykę po kulturę. Skorzystaj z kodu HISTORIA30 i otrzymaj 30% zniżki na subskrypcję.

Myślicie, że żyjecie w trudnych czasach? W dwudziestoleciu to dopiero mieli ciężko!
2025-04-15 11:57:00

Hiperinflacja, bankructwa, wojna celna z Niemcami i Wielki Kryzys. Jak II RP w ogóle przetrwała? Ten odcinek to ekonomiczna podróż po jednym z najtrudniejszych okresów w historii Polski: dwudziestoleciu międzywojennym. Marcin Zaremba rozmawia z Andrzejem Krajewskim, autorem książki „Rzeczpospolita kryzysowa”, o tym, jak wyglądało życie w kraju, który wstał z wojennej ruiny, a potem obrywał ekonomicznie nokaut za nokautem. Odcinek o tym, jak władze radziły sobie z gigantyczną inflacją, jak Grabski wprowadził nową walutę, czemu Piłsudski miał szczęście i jak polski węgiel ratował Brytyjczyków. A także – czy dało się wtedy uniknąć recesji i jak naprawdę działał Centralny Okręg Przemysłowy. (00:12) Wstęp (01:05) Jak żyło się gospodarczo w II Rzeczpospolitej? Czy było gorzej niż dzisiaj? O pożyczkach, dodrukach i inflacji (04:40) Jak wyglądał ówczesny budżet państwa (09:18) Strategie walki z drożyzną (11:41) Powstanie nowego rządu z Władysławem Grabskim na czele: reformy i nowa złotówka (16:00) Konwencja górnośląska i zakaz polskiego węgla na terenie Niemiec (22:00) Dlaczego Piłsudski był szczęściarzem? I jak polski węgiel uratował Wyspy Brytyjskie (26:02) Kryzys ekonomiczny od 1930 r. i kreatywna księgowość (32:20) Czy dałoby się wyciągnąć Polskę z Wielkiego Kryzysu? Symulacje (36:30) O działalności Centralnego Okręgu Przemysłowego (40:48) Ogromne wydatki na zbrojenia (42:30) Podsumowanie
Hiperinflacja, bankructwa, wojna celna z Niemcami i Wielki Kryzys. Jak II RP w ogóle przetrwała? Ten odcinek to ekonomiczna podróż po jednym z najtrudniejszych okresów w historii Polski: dwudziestoleciu międzywojennym. Marcin Zaremba rozmawia z Andrzejem Krajewskim, autorem książki „Rzeczpospolita kryzysowa”, o tym, jak wyglądało życie w kraju, który wstał z wojennej ruiny, a potem obrywał ekonomicznie nokaut za nokautem. Odcinek o tym, jak władze radziły sobie z gigantyczną inflacją, jak Grabski wprowadził nową walutę, czemu Piłsudski miał szczęście i jak polski węgiel ratował Brytyjczyków. A także – czy dało się wtedy uniknąć recesji i jak naprawdę działał Centralny Okręg Przemysłowy.

(00:12) Wstęp
(01:05) Jak żyło się gospodarczo w II Rzeczpospolitej? Czy było gorzej niż dzisiaj? O pożyczkach, dodrukach i inflacji
(04:40) Jak wyglądał ówczesny budżet państwa
(09:18) Strategie walki z drożyzną
(11:41) Powstanie nowego rządu z Władysławem Grabskim na czele: reformy i nowa złotówka
(16:00) Konwencja górnośląska i zakaz polskiego węgla na terenie Niemiec
(22:00) Dlaczego Piłsudski był szczęściarzem? I jak polski węgiel uratował Wyspy Brytyjskie
(26:02) Kryzys ekonomiczny od 1930 r. i kreatywna księgowość
(32:20) Czy dałoby się wyciągnąć Polskę z Wielkiego Kryzysu? Symulacje
(36:30) O działalności Centralnego Okręgu Przemysłowego
(40:48) Ogromne wydatki na zbrojenia
(42:30) Podsumowanie

Informacja dotycząca prawa autorskich: Wszelka prezentowana tu zawartość podkastu jest własnością jego autora

Wyszukiwanie

Kategorie