Temat rzeka
Dziennikarka „Vogue Polska” Basia Czyżewska rozmawia z autorami i autorkami najciekawszych reportaży ostatnich lat i miesięcy. Rozmawiamy o tym, z jakimi założeniami zaczynali, jak przebiegała ich praca i jak weryfikowali teoretyczną wiedzę. Pytamy o doświadczenia i wnioski. Wybieramy książki, które poruszają tematy zaangażowane społecznie i opisują zachodzące zmiany.
Dojrzałość
2023-11-29 06:00:00
Dojrzałość, to dziwna faza życia między młodością a starością. Według psychologicznych definicji wchodzimy w nią w wieku 40 lat, co zwykle wiąże się ze stresem i lękiem. Bo jak pogodzić się z przeciętnością, nieidealnym związkiem lub jego brakiem, odzywającymi się demonami dzieciństwa czy ogólnym rozczarowaniem? – Przecież nie tak miało być – mówi Joanna Flis, psycholożka i psychoterapeutka, która zbliżając się do granicy wieku średniego, postanowiła rozpracować temat dojrzałości. Opisując mechanizmy, uwarunkowania i perspektywy dała czytelnikowi narzędzia, by dokładnie zrozumiał swoje położenie razem z szansami, które niesie. „Madame Monday. Po dorosłemu” to przewodnik po dorosłości, który powinien stać się lekturą obowiązkową już w klasie maturalnej. „Temat Rzeka” to podcast, w którym punktem wyjścia jest książka. Interesują mnie początkowe założenia autora/ki i to jak zmieniały się w trakcie pisania. Pytam o zaskoczenia, ślepe zaułki i przełomowe momenty, ale też wnioski, które nasuwają się po miesiącach i latach rozmów, badań i wnikliwej pracy.
Dojrzałość, to dziwna faza życia między młodością a starością. Według psychologicznych definicji wchodzimy w nią w wieku 40 lat, co zwykle wiąże się ze stresem i lękiem. Bo jak pogodzić się z przeciętnością, nieidealnym związkiem lub jego brakiem, odzywającymi się demonami dzieciństwa czy ogólnym rozczarowaniem? – Przecież nie tak miało być – mówi Joanna Flis, psycholożka i psychoterapeutka, która zbliżając się do granicy wieku średniego, postanowiła rozpracować temat dojrzałości. Opisując mechanizmy, uwarunkowania i perspektywy dała czytelnikowi narzędzia, by dokładnie zrozumiał swoje położenie razem z szansami, które niesie. „Madame Monday. Po dorosłemu” to przewodnik po dorosłości, który powinien stać się lekturą obowiązkową już w klasie maturalnej.
„Temat Rzeka” to podcast, w którym punktem wyjścia jest książka. Interesują mnie początkowe założenia autora/ki i to jak zmieniały się w trakcie pisania. Pytam o zaskoczenia, ślepe zaułki i przełomowe momenty, ale też wnioski, które nasuwają się po miesiącach i latach rozmów, badań i wnikliwej pracy.
Praca seksualna w Polsce
2023-11-15 06:00:00
Przyjmowanie klientów w mieszkaniu bardzo mi się podobało. W razie wystawki mogłam po prostu ściągnąć pończochy i wrócić do łóżka, żeby scrollować wiadomości na portalu i próbować umówić się na nowe spotkanie”, pisze Aleksandra Kluczyk, wspominając swoje czteroletnie doświadczenie pracy seksualnej. W tej pamiętnikarskiej relacji jest wszystko to, czego możemy się spodziewać – przemoc, narkotyki, kryzysy zdrowia psychicznego, bieda, ale też wiele rzeczy, które do schematu nie pasują, np. relacje, aktywizm, rozwój osobisty. Dlatego właśnie jest taka interesująca. O kulisach powstania książki „Niech żyją ku*wy. O Pracy seksualnej w Polsce” rozmawiam z jej autorką.
Przyjmowanie klientów w mieszkaniu bardzo mi się podobało. W razie wystawki mogłam po prostu ściągnąć pończochy i wrócić do łóżka, żeby scrollować wiadomości na portalu i próbować umówić się na nowe spotkanie”, pisze Aleksandra Kluczyk, wspominając swoje czteroletnie doświadczenie pracy seksualnej. W tej pamiętnikarskiej relacji jest wszystko to, czego możemy się spodziewać – przemoc, narkotyki, kryzysy zdrowia psychicznego, bieda, ale też wiele rzeczy, które do schematu nie pasują, np. relacje, aktywizm, rozwój osobisty. Dlatego właśnie jest taka interesująca. O kulisach powstania książki „Niech żyją ku*wy. O Pracy seksualnej w Polsce” rozmawiam z jej autorką.
Kolekcjonowanie sztuki
2023-11-01 06:00:00
Kolekcjoner i kolekcjonerka sztuki to postać mityczna. Z niejasnego powodu nie wystarcza jej obcowanie ze sztuką – musi ją posiadać. I to w znacznie większych ilościach, niż są w stanie pomieścić ściany jej domu. Szukanie nowych prac, poznawanie artystów, budowanie własnej kolekcji szybko staje się pomysłem na życie, w który często inwestuje się duże pieniądze. To zmienia biografie artystów, trendy i kształt świata sztuki. O polskich kolekcjach i stojących za nimi ludźmi rozmawiam z Kamilą Bondar i Adamem Mazurem, autorami książki „Zbieram nową sztukę. Rozmowy z kolekcjoner(k)ami”. „Temat Rzeka” to podcast, którego punktem wyjścia jest książka. Interesują mnie początkowe założenia autora/ki i to, jak zmieniały się w trakcie pisania. Pytam o zaskoczenia, ślepe zaułki i przełomowe momenty, ale też wnioski, które nasuwają się po miesiącach i latach rozmów, badań i wnikliwej pracy. Interesuje mnie literatura faktu.
Kolekcjoner i kolekcjonerka sztuki to postać mityczna. Z niejasnego powodu nie wystarcza jej obcowanie ze sztuką – musi ją posiadać. I to w znacznie większych ilościach, niż są w stanie pomieścić ściany jej domu. Szukanie nowych prac, poznawanie artystów, budowanie własnej kolekcji szybko staje się pomysłem na życie, w który często inwestuje się duże pieniądze. To zmienia biografie artystów, trendy i kształt świata sztuki. O polskich kolekcjach i stojących za nimi ludźmi rozmawiam z Kamilą Bondar i Adamem Mazurem, autorami książki „Zbieram nową sztukę. Rozmowy z kolekcjoner(k)ami”.
„Temat Rzeka” to podcast, którego punktem wyjścia jest książka. Interesują mnie początkowe założenia autora/ki i to, jak zmieniały się w trakcie pisania. Pytam o zaskoczenia, ślepe zaułki i przełomowe momenty, ale też wnioski, które nasuwają się po miesiącach i latach rozmów, badań i wnikliwej pracy. Interesuje mnie literatura faktu.
Praca w kulturze
2023-08-11 07:00:00
Niedługo po aferze wokół genewskiego spektaklu Krystiana Lupy, w momencie, gdy strajkują amerykańscy scenarzyści i aktorzy, Aleksandra Boćkowska w swojej książce „To wszystko nie robi się samo” rozmawia z ludźmi z zaplecza kultury. Wybiera osoby, które nigdy w życiu nie udzieliły wywiadu, są zdziwione jej propozycją, ale kiedy tylko zaczynają mówić o swojej pracy, słychać dobitnie, jak pełne są pasji, spełnienia i sprawczości. Bo przecież poza aktorkami, malarzami i reżyserami kulturę budują, i to całkiem dosłownie, również montażyści wystaw, realizatorzy dźwięku, tłumaczki na język migowy, researcherki, managerzy czy kustoszki (wszyscy płci dowolnej). Swoją pracę też traktują jako misję, bywają w swoich zawodach pionierscy i nie do zastąpienia, a popularność nigdy nie była dla nich wartością. Książka Aleksandry Boćkowskiej „To wszystko nie robi się samo. Rozmowy na zapleczu kultury” ukaże się nakładem Wydawnictwa Czarne 6 września 2023 roku.
Niedługo po aferze wokół genewskiego spektaklu Krystiana Lupy, w momencie, gdy strajkują amerykańscy scenarzyści i aktorzy, Aleksandra Boćkowska w swojej książce „To wszystko nie robi się samo” rozmawia z ludźmi z zaplecza kultury. Wybiera osoby, które nigdy w życiu nie udzieliły wywiadu, są zdziwione jej propozycją, ale kiedy tylko zaczynają mówić o swojej pracy, słychać dobitnie, jak pełne są pasji, spełnienia i sprawczości. Bo przecież poza aktorkami, malarzami i reżyserami kulturę budują, i to całkiem dosłownie, również montażyści wystaw, realizatorzy dźwięku, tłumaczki na język migowy, researcherki, managerzy czy kustoszki (wszyscy płci dowolnej). Swoją pracę też traktują jako misję, bywają w swoich zawodach pionierscy i nie do zastąpienia, a popularność nigdy nie była dla nich wartością.
Książka Aleksandry Boćkowskiej „To wszystko nie robi się samo. Rozmowy na zapleczu kultury” ukaże się nakładem Wydawnictwa Czarne 6 września 2023 roku.
Niepłodność
2023-07-26 07:00:00
Niepłodność jest chorobą i tak powinniśmy do niej podchodzić – mówi Anna Wietrzykowska, psycholożka i psychoterapeutka, która skupia się szczególnie na kwestiach zdrowia i stosunku do ciała. W gabinecie często przyjmuje kobiety zmagające się z niepłodnością, a czasem też bezdzietnością, która nie była ich wyborem. Doświadczenia te popchnęły ją do napisania książek – „Kiedy zamknęłam za sobą drzwi. Historie kobiet, których proces leczenie niepłodności nie zakończył się ciążą”, a następnie „Niewidzialni rodzice. Jak rozmawiać o niepłodności”.
Niepłodność jest chorobą i tak powinniśmy do niej podchodzić – mówi Anna Wietrzykowska, psycholożka i psychoterapeutka, która skupia się szczególnie na kwestiach zdrowia i stosunku do ciała. W gabinecie często przyjmuje kobiety zmagające się z niepłodnością, a czasem też bezdzietnością, która nie była ich wyborem. Doświadczenia te popchnęły ją do napisania książek – „Kiedy zamknęłam za sobą drzwi. Historie kobiet, których proces leczenie niepłodności nie zakończył się ciążą”, a następnie „Niewidzialni rodzice. Jak rozmawiać o niepłodności”.
Wojciech Czuchnowski o chorobie i śmierci żony
2023-07-12 07:00:00
Znany dziennikarz i publicysta „Gazety Wyborczej” wydaje książkę o nowotworze i śmierci Agnieszki, swojej żony. Tym razem zamiast o wojnie, czy politycznej grze pisze o prywatnym życiu w cieniu zbliżającej się straty, ale jego doświadczenie okazuje się całkiem uniwersalne. Jak wskazują badania to właśnie nowotwory złośliwe są główną przyczyną zgonów kobiet w Polsce między 25. a 69. rokiem życia. W „Dzbanek rozbity. Sceny z życia, choroby, śmierci i żałoby” Czuchnowski pokazuje chorobę, która wywraca życie rodziny do góry nogami. Podsuwa modele, pomysły i rozwiązania dla wszystkich, którzy zastanawiają się nad tym, jak budować nową normalność, kiedy czas dramatycznie ucieka. Czy ufać bezgranicznie lekarzom i jak dobrze się pożegnać?
Znany dziennikarz i publicysta „Gazety Wyborczej” wydaje książkę o nowotworze i śmierci Agnieszki, swojej żony. Tym razem zamiast o wojnie, czy politycznej grze pisze o prywatnym życiu w cieniu zbliżającej się straty, ale jego doświadczenie okazuje się całkiem uniwersalne. Jak wskazują badania to właśnie nowotwory złośliwe są główną przyczyną zgonów kobiet w Polsce między 25. a 69. rokiem życia. W „Dzbanek rozbity. Sceny z życia, choroby, śmierci i żałoby” Czuchnowski pokazuje chorobę, która wywraca życie rodziny do góry nogami. Podsuwa modele, pomysły i rozwiązania dla wszystkich, którzy zastanawiają się nad tym, jak budować nową normalność, kiedy czas dramatycznie ucieka. Czy ufać bezgranicznie lekarzom i jak dobrze się pożegnać?
Energia seksualna i postporno
2023-06-28 07:00:00
Po głośnych „Heksach” Agnieszka Szpila wydaje „Octopussy. Opowiadania postporno”. Chciałoby się powiedzieć, że to lekka lektura na wakacje, bo owszem, opowiadania są zabawne, surrealistyczne i ociekają erotyzmem, ale ta 160-stronicowa książka każe czytelnikowi zmierzyć się z wieloma mitami na temat seksualności. Jak porzucić przywiązanie do konkretnej płci i binarne postrzeganie świata? Dlaczego BDSM to tylko pozorne wyzwolenie? Czy seks może być formą eskapizmu, np. w sytuacji wojny? O energii seksualnej, postporno i pracy nad najnowszą książką rozmawiam z Agnieszką Szpilą.
Po głośnych „Heksach” Agnieszka Szpila wydaje „Octopussy. Opowiadania postporno”. Chciałoby się powiedzieć, że to lekka lektura na wakacje, bo owszem, opowiadania są zabawne, surrealistyczne i ociekają erotyzmem, ale ta 160-stronicowa książka każe czytelnikowi zmierzyć się z wieloma mitami na temat seksualności. Jak porzucić przywiązanie do konkretnej płci i binarne postrzeganie świata? Dlaczego BDSM to tylko pozorne wyzwolenie? Czy seks może być formą eskapizmu, np. w sytuacji wojny? O energii seksualnej, postporno i pracy nad najnowszą książką rozmawiam z Agnieszką Szpilą.
Chłopki. Opowieść o naszych prababkach
2023-05-31 07:00:00
W emocjach powściągliwe, często surowe. Miłość wyrażające gestami, np. jedzeniem, przygotowywanym w ilościach nie do przejedzenia. Wiecznie czymś zajęte, zapobiegliwe i praktyczne. Nie potrafiące odpoczywać, a odpoczynek innych oceniające surowo. Skromne i oszczędne. Nie dające sobie nigdy prawa do przyjemności. Taki obraz babć i prababć dla wielu z nas może być boleśnie znajomy, ale Joanna Kuciel-Frydryszak w swojej książce „Chłopki” dokonuje rodzinnych egzorcyzmów. Wnikliwie bada realia życia kobiet na polskiej wsi przed stu laty i każe czytelnikowi wyciągać wnioski. To opowieść o biedzie, głodzie i wstydzie. Pieśniach weselnych, które brzmią jak żałobne, rzeczywistości bez kolorowych strojów, kogucików czy wycinanek. Po tej książce być może już nigdy nie pójdziecie na ludowy festyn, ale cieplej spojrzycie na krewnych, zrozumiecie pokoleniowe tarcia. Bo choć chłopskie pochodzenie wciąż bywa wstydliwym tematem, według statystyk dotyczy większości społeczeństwa. „Chłopki. Opowieść o naszych prababkach” Joanna Kuciel-Frydryszak, wyd. Marginesy
W emocjach powściągliwe, często surowe. Miłość wyrażające gestami, np. jedzeniem, przygotowywanym w ilościach nie do przejedzenia. Wiecznie czymś zajęte, zapobiegliwe i praktyczne. Nie potrafiące odpoczywać, a odpoczynek innych oceniające surowo. Skromne i oszczędne. Nie dające sobie nigdy prawa do przyjemności. Taki obraz babć i prababć dla wielu z nas może być boleśnie znajomy, ale Joanna Kuciel-Frydryszak w swojej książce „Chłopki” dokonuje rodzinnych egzorcyzmów. Wnikliwie bada realia życia kobiet na polskiej wsi przed stu laty i każe czytelnikowi wyciągać wnioski. To opowieść o biedzie, głodzie i wstydzie. Pieśniach weselnych, które brzmią jak żałobne, rzeczywistości bez kolorowych strojów, kogucików czy wycinanek. Po tej książce być może już nigdy nie pójdziecie na ludowy festyn, ale cieplej spojrzycie na krewnych, zrozumiecie pokoleniowe tarcia. Bo choć chłopskie pochodzenie wciąż bywa wstydliwym tematem, według statystyk dotyczy większości społeczeństwa.
„Chłopki. Opowieść o naszych prababkach” Joanna Kuciel-Frydryszak, wyd. Marginesy
Męska depresja
2023-05-17 07:00:00
Gdyby wierzyć statystykom, kobiety dwa razy częściej zapadają na depresję. Według danych, liczniej odwiedzają gabinety lekarskie i lec-zą się. Ale to tylko wycinkowy obraz rzeczywistości, bo jak prze-konują specjaliści, depresja mężczyzn pozostaje często niezauważana. Zamiast charakterystycznego spowolnienia i niemocy – kalendarz wypełniony obowiązkami. Nieskrywany u kobiet smutek zasłonięty agresją. A do tego cały repertuar ryzykownych zachowań – od szaleńczej jazdy samochodem, po nadużywanie alkoholu i sięganie po narkotyki. To tylko kilka symptomów Gotlandzkiej Skali Męskiej Depresji, która od lat 80. XX wieku służy do wstępnego di-agnozowania objawów choroby u mężczyzn, wciąż wymykających się systemowi opieki zdrowotnej. A koszty są zatrważająco wysokie, bowiem nawet 12 proc. pacjentów, którzy nie poddają się leczeniu, odbiera sobie życie. O tym, czym różni się doświadczenie choroby u mężczyzn, na czym polega leczenie, i jak wspierać bliskie osoby w kryzysie depresji, rozmawiamy z psychiatrą i psychoterapeutą Krzysztofem Krajewskim Siudą.
Gdyby wierzyć statystykom, kobiety dwa razy częściej zapadają na depresję. Według danych, liczniej odwiedzają gabinety lekarskie i lec-zą się. Ale to tylko wycinkowy obraz rzeczywistości, bo jak prze-konują specjaliści, depresja mężczyzn pozostaje często niezauważana. Zamiast charakterystycznego spowolnienia i niemocy – kalendarz wypełniony obowiązkami. Nieskrywany u kobiet smutek zasłonięty agresją. A do tego cały repertuar ryzykownych zachowań – od szaleńczej jazdy samochodem, po nadużywanie alkoholu i sięganie po narkotyki. To tylko kilka symptomów Gotlandzkiej Skali Męskiej Depresji, która od lat 80. XX wieku służy do wstępnego di-agnozowania objawów choroby u mężczyzn, wciąż wymykających się systemowi opieki zdrowotnej. A koszty są zatrważająco wysokie, bowiem nawet 12 proc. pacjentów, którzy nie poddają się leczeniu, odbiera sobie życie. O tym, czym różni się doświadczenie choroby u mężczyzn, na czym polega leczenie, i jak wspierać bliskie osoby w kryzysie depresji, rozmawiamy z psychiatrą i psychoterapeutą Krzysztofem Krajewskim Siudą.
Akuszerki, doule i naturalne porody
2023-05-03 07:00:00
Poród naturalny bez cenzury, ludowa umiejętność „czytania ciała”, a w tle feminizm, sprawczość i rozwijająca się medycyna. Sabina Jakubowska, z zawodu doula i archeolożka, zadebiutowała powieścią, którą oparła na historii swojej rodziny – kobiet, które od pokoleń trudnią się przyjmowaniem porodów. Na 697 stronach porywającej książki konfrontuje XIX-wieczny poród w wiejskiej chacie ze współczesnym, zmedykalizowanym doświadczeniem. Mistyczna walka na śmierć i życie ustępuje miejsca szpitalnemu epizodowi, z którego mało się pamięta i rozumie. Książka „Akuszerki” została nominowana do Nagrody Literackiej Unii Europejskiej.
Poród naturalny bez cenzury, ludowa umiejętność „czytania ciała”, a w tle feminizm, sprawczość i rozwijająca się medycyna. Sabina Jakubowska, z zawodu doula i archeolożka, zadebiutowała powieścią, którą oparła na historii swojej rodziny – kobiet, które od pokoleń trudnią się przyjmowaniem porodów. Na 697 stronach porywającej książki konfrontuje XIX-wieczny poród w wiejskiej chacie ze współczesnym, zmedykalizowanym doświadczeniem. Mistyczna walka na śmierć i życie ustępuje miejsca szpitalnemu epizodowi, z którego mało się pamięta i rozumie. Książka „Akuszerki” została nominowana do Nagrody Literackiej Unii Europejskiej.