Pogawędnik Filozoficzny
Gadamy o filozofii i jej okolicach. Rzeczowo, ale nie zawsze w akademickim tonie. Serio, ale nie bardzo poważnie. W duchu pogawędki, niekoniecznie konwersatorium.
Pogawędnik redagują pracownicy Instytutu Filozofii UMK: Marcin T. Zdrenka i Adam Grzeliński przy współpracy Piotra Domerackiego,
wspierani przez wspólnotę osób zaprzyjaźnionych z toruńską filozofią.
Główny motyw graficzny podkastu - Nikodem Pręgowski.
Główny temat muzyczny - Waldemar Bata.
Pomysłodawca nazwy - Stanisław Zdrenka.
O schorzeniach moralnych | PF 50
2021-07-19 06:00:00
Z okazji publikacji 50. odcinka naszego podkastu zapraszamy na audycję specjalną. Przyjaciel "Pogawędnika" i znany toruński aktor Niko Niakas, którego znacie z odcinka PF 3 pt. „O szukaniu mądrości i jak być happy do imentu ”, interpretuje odnaleziony przez nas tajemniczy rękopis, w którym anonimowy autor opisuje paskudne schorzenia układu moralnego. Stylizacja i fotografia ilustrująca odcinek - Marianna Korman. Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/). Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite: https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
Z okazji publikacji 50. odcinka naszego podkastu zapraszamy na audycję specjalną. Przyjaciel "Pogawędnika" i znany toruński aktor Niko Niakas, którego znacie z odcinka PF 3 pt. „O szukaniu mądrości i jak być happy do imentu”, interpretuje odnaleziony przez nas tajemniczy rękopis, w którym anonimowy autor opisuje paskudne schorzenia układu moralnego.
Stylizacja i fotografia ilustrująca odcinek - Marianna Korman.
Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/).
Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite:
https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
O George'u Santayanie | PF 49
2021-07-05 06:00:00
Rozmawiamy o George'u Santayanie - pisarzu, autorze zapadających w pamięć aforyzmów (jak choćby: "ci, którzy nie znają historii, skazani są na jej powtórzenie"), ale przede wszystkim - wybitnym filozofie. Naszą przewodniczką jest dr Katarzyna Kremplewska, autorka monografii Life as Insinuation: George Santayana’s Hermeneutics of Finite Life and Human Self , Albany, New York 2019. Za ilustrację służy portret Santayany z 3 lutego 1936 roku, zaprezentowany na okładce tygodnika "Time". Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/). Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite: https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
Rozmawiamy o George'u Santayanie - pisarzu, autorze zapadających w pamięć aforyzmów (jak choćby: "ci, którzy nie znają historii, skazani są na jej powtórzenie"), ale przede wszystkim - wybitnym filozofie. Naszą przewodniczką jest dr Katarzyna Kremplewska, autorka monografii Life as Insinuation: George Santayana’s Hermeneutics of Finite Life and Human Self, Albany, New York 2019.
Za ilustrację służy portret Santayany z 3 lutego 1936 roku, zaprezentowany na okładce tygodnika "Time".
Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/).
Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite:
https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
O etyce środowiskowej w języku cnót | PF 48
2021-06-21 06:00:00
W odcinku 45. rozmawialiśmy o cnotach – starej (bo antycznej), ale częściowo odzyskanej (bo przeżywającej właśnie renesans) koncepcji etycznej. W tamtej rozmowie wiele było odniesień do historii i teorii, dlatego tym razem stawiamy pytanie bardziej praktyczne: czy etyka cnót może pomóc w zmaganiach z najbardziej palącymi problemami współczesności? Do takich zagadnień należy z pewnością kwestia kryzysu ekologicznego. Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z dr hab. Dominiką Dzwonkowską, autorką książki „Etyka cnót środowiskowych”. Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/). Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite: https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
W odcinku 45. rozmawialiśmy o cnotach – starej (bo antycznej), ale częściowo odzyskanej (bo przeżywającej właśnie renesans) koncepcji etycznej. W tamtej rozmowie wiele było odniesień do historii i teorii, dlatego tym razem stawiamy pytanie bardziej praktyczne: czy etyka cnót może pomóc w zmaganiach z najbardziej palącymi problemami współczesności? Do takich zagadnień należy z pewnością kwestia kryzysu ekologicznego.
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z dr hab. Dominiką Dzwonkowską, autorką książki „Etyka cnót środowiskowych”.
Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/).
Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite:
https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
O zawodowym sukcesie absolwenta filozofii | PF 47
2021-06-07 06:00:00
Zapraszamy do wysłuchania odcinka dedykowanego sceptykom i niedowiarkom, którzy twierdzą, że studia filozoficzne nie pomagają w zdobyciu dobrej pracy. Naszym Gościem jest Dominik Pokornowski, zawstydzający piekarzy, bo z tylu pieców chleb jadł. Przede wszystkim jednak - człowiek zawodowego sukcesu i absolwent filozofii w jednym, który opowie nam o swojej imponującej i inspirującej ścieżce zawodowej. Rozmawiamy o korpo, promocji sztuki, nowych mediach i internetach, a wszystko to mocno przyprawione filozofią. Odcinek sponsorują wujki i ciotki, pytające na imprezach rodzinnych: "drogie dziecko, a co ty po tej filozofii będziesz robić w życiu?" Ale patronat medialny tradycyjny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/). Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite: https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
Zapraszamy do wysłuchania odcinka dedykowanego sceptykom i niedowiarkom, którzy twierdzą, że studia filozoficzne nie pomagają w zdobyciu dobrej pracy.
Naszym Gościem jest Dominik Pokornowski, zawstydzający piekarzy, bo z tylu pieców chleb jadł. Przede wszystkim jednak - człowiek zawodowego sukcesu i absolwent filozofii w jednym, który opowie nam o swojej imponującej i inspirującej ścieżce zawodowej. Rozmawiamy o korpo, promocji sztuki, nowych mediach i internetach, a wszystko to mocno przyprawione filozofią.
Odcinek sponsorują wujki i ciotki, pytające na imprezach rodzinnych: "drogie dziecko, a co ty po tej filozofii będziesz robić w życiu?"
Ale patronat medialny tradycyjny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/).
Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite:
https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
O Johnie Locke'u - pedagogu | PF 46
2021-05-24 06:00:00
Wydaje się nam niekiedy, że dobrze znamy jakąś historyczną filozoficzną postać, że jej koncepcję umiemy zwięźle przedstawić, a biografia niczym nas nie zaskoczy. Wtedy spotykamy kogoś, kto zajmuje się naszą postacią z pozycji zupełnie innej dyscypliny. I zaczynają się dziać naprawdę ciekawe rzeczy. Naszą rozmówczynią jest prof. Katarzyna Wrońska z Instytutu Pedagogiki Uniwersytetu Jagiellońskiego, z którą rozmawiamy o John Locke'u ...pedagogu. Dla zobrazowania odcinka sparafrazowaliśmy ilustrację A. Ferraguttiego z książki "Serce" E. de Amicisa. Wiemy, że Locke nie nosił brody, ale co to za pedagog bez brody! Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/). Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite: https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
Wydaje się nam niekiedy, że dobrze znamy jakąś historyczną filozoficzną postać, że jej koncepcję umiemy zwięźle przedstawić, a biografia niczym nas nie zaskoczy. Wtedy spotykamy kogoś, kto zajmuje się naszą postacią z pozycji zupełnie innej dyscypliny. I zaczynają się dziać naprawdę ciekawe rzeczy.
Naszą rozmówczynią jest prof. Katarzyna Wrońska z Instytutu Pedagogiki Uniwersytetu Jagiellońskiego, z którą rozmawiamy o John Locke'u ...pedagogu.
Dla zobrazowania odcinka sparafrazowaliśmy ilustrację A. Ferraguttiego z książki "Serce" E. de Amicisa. Wiemy, że Locke nie nosił brody, ale co to za pedagog bez brody!
Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/).
Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite:
https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
O etyce cnót | PF 45
2021-05-10 06:00:00
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy o etyce cnót. Człowiekowi współczesnemu może się wydawać, że opowieści o dzielności etycznej czy sprawnościach charakteru to dawno zapomniane bajki, która bawiły może starożytnych i średniowiecznych moralistów, ale nie mają dziś zbyt wiele do zaoferowania. O tym, że rzecz się ma nieco inaczej przekonują nas nasi goście: prof. Natasza Szutta z Uniwersytetu Gdańskiego oraz prof. Jacek Jaśtal z Politechniki Krakowskiej. fot. J. Jaśtal Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/). Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite: https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy o etyce cnót.
Człowiekowi współczesnemu może się wydawać, że opowieści o dzielności etycznej czy sprawnościach charakteru to dawno zapomniane bajki, która bawiły może starożytnych i średniowiecznych moralistów, ale nie mają dziś zbyt wiele do zaoferowania. O tym, że rzecz się ma nieco inaczej przekonują nas nasi goście: prof. Natasza Szutta z Uniwersytetu Gdańskiego oraz prof. Jacek Jaśtal z Politechniki Krakowskiej.
fot. J. Jaśtal
Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/).
Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite:
https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
O moralności kanibali, czyli tako rzecze Ayn Rand | PF 44
2021-04-26 06:00:00
Jednych irytuje, innych inspiruje; ma grono wiernych wyznawców i zniecierpliwionych przeciwników. Chociaż nie żyje już od czterech dekad, wciąż sieje intelektualny ferment. Przed Wami filozofka, pisarka, publicystka i orędowniczka cnoty egoizmu - Ayn Rand. Przewodnikiem po jej myśli jest dr Sławomir Drelich z Katedry Myśli Politycznej Wydziału Nauk o Polityce i Bezpieczeństwie UMK, autor książki "Moralność kanibali. Ayn Rand wobec lewicowej wizji społeczeństwa" (Toruń 2020). Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" ( https://filozofuj.eu/ ). Kontakt: https://www.facebook.com/PogawednikFilozoficzny ; email: pogawednik.filozoficzny@gmail.com . Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite: https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
Jednych irytuje, innych inspiruje; ma grono wiernych wyznawców i zniecierpliwionych przeciwników. Chociaż nie żyje już od czterech dekad, wciąż sieje intelektualny ferment. Przed Wami filozofka, pisarka, publicystka i orędowniczka cnoty egoizmu - Ayn Rand.
Przewodnikiem po jej myśli jest dr Sławomir Drelich z Katedry Myśli Politycznej Wydziału Nauk o Polityce i Bezpieczeństwie UMK, autor książki "Moralność kanibali. Ayn Rand wobec lewicowej wizji społeczeństwa" (Toruń 2020).
Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/).
Kontakt: https://www.facebook.com/PogawednikFilozoficzny; email: pogawednik.filozoficzny@gmail.com.
Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite:
https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
O filozofowaniu z dziećmi | PF 43
2021-04-12 06:00:00
Obiecaliśmy w odcinku #37 pt. "O nauczaniu etyki", że wrócimy do tematu edukacji nie tylko etycznej, ale i filozoficznej. Teraz tej obietnicy dotrzymujemy dzięki naszym Gościom: znanemu Wam już Krystianowi Karczowi ze Szkoły Da Vinci oraz Łukaszowi Krzywoniowi, pracującemu z dziećmi i młodzieżą w Irlandii. Obaj panowie są nie tylko doświadczonymi nauczycielami filozofii, ale także pomysłodawcami programu nauczania filozofii, realizowanemu dzięki przygotowywanej właśnie książce pod redakcją Łukasza (powstałej przy współpracy Krystiana oraz grona innych specjalistów) pt. "Filozofuj z dziećmi 2". Wprawdzie filozofowie i filozofki karmią się głównie ideami, to wydanie książki wymaga nieco innych środków. Dlatego zachęcamy wszystkich do wsparcia tego projektu wydawniczego pod adresem: https://zrzutka.pl/djer55. Patronat medialny odcinka: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" ( https://filozofuj.eu/ ). Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite: https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
Obiecaliśmy w odcinku #37 pt. "O nauczaniu etyki", że wrócimy do tematu edukacji nie tylko etycznej, ale i filozoficznej. Teraz tej obietnicy dotrzymujemy dzięki naszym Gościom: znanemu Wam już Krystianowi Karczowi ze Szkoły Da Vinci oraz Łukaszowi Krzywoniowi, pracującemu z dziećmi i młodzieżą w Irlandii.
Obaj panowie są nie tylko doświadczonymi nauczycielami filozofii, ale także pomysłodawcami programu nauczania filozofii, realizowanemu dzięki przygotowywanej właśnie książce pod redakcją Łukasza (powstałej przy współpracy Krystiana oraz grona innych specjalistów) pt. "Filozofuj z dziećmi 2".
Wprawdzie filozofowie i filozofki karmią się głównie ideami, to wydanie książki wymaga nieco innych środków. Dlatego zachęcamy wszystkich do wsparcia tego projektu wydawniczego pod adresem: https://zrzutka.pl/djer55.
Patronat medialny odcinka: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/).
Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite:
https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
O największym stoiku nowożytności | PF 42
2021-03-29 06:00:00
Czy jeszcze pamiętamy, że filozofia to nie tylko teoretyczne, abstrakcyjne rozważania, ale także ćwiczenie się w mądrości i kształtowanie charakteru? Wewnętrzne siłowanie się? Z okazji obchodzonej niedawno 350. rocznicy urodzin Shaftesbury'ego (1671-1713) zapraszamy na spotkanie z myślicielem, którego pisma swego czasu narobiły dużo zamieszania w filozofii, a jego prywatne notatniki zawierające przepisy właściwego kierowania życiem można z powodzeniem umieścić na tej samej półce, co dzieła Epikteta i Marka Aureliusza. Szanowni Państwo, przed Państwem Anthony Ashley Cooper, 3. lord Shaftesbury, największy stoik nowożytności. Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite: https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
Czy jeszcze pamiętamy, że filozofia to nie tylko teoretyczne, abstrakcyjne rozważania, ale także ćwiczenie się w mądrości i kształtowanie charakteru? Wewnętrzne siłowanie się?
Z okazji obchodzonej niedawno 350. rocznicy urodzin Shaftesbury'ego (1671-1713) zapraszamy na spotkanie z myślicielem, którego pisma swego czasu narobiły dużo zamieszania w filozofii, a jego prywatne notatniki zawierające przepisy właściwego kierowania życiem można z powodzeniem umieścić na tej samej półce, co dzieła Epikteta i Marka Aureliusza.
Szanowni Państwo, przed Państwem Anthony Ashley Cooper, 3. lord Shaftesbury, największy stoik nowożytności.
Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite:
https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
O eugenice z prof. Zdzisławą Piątek | PF 41
2021-03-15 06:00:00
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy o eugenice. Gościmy prof. Zdzisławę Piątek, zasłużoną badaczkę filozofii nauki i filozofii przyrody, ze szczególnym uwzględnieniem ewolucjonizmu i filozofii środowiskowej. Rozmawiamy o koncepcji, którą – jak się powszechnie wydaje – dawno porzucono. Jest bowiem postrzegana jako kontrowersyjna, nawet niebezpieczna, a postulujących program ulepszania ludzkości badaczy piętnuje się jako zwolenników rozwiązań typowych dla państw totalitarnych. Możliwe jednak, że tylko daliśmy się zdominować zideologizowanemu i jednostronnemu sposobowi widzenia tej koncepcji, a nad programem Francisa Galtona warto się ponownie poważnie zastanowić. Profesor Piątek, autorka książki „Eugenika – zagrożenie czy nadzieja ludzkości?” z pewnością rzuca nowe światło na to zagadnienie. Prof. Zdzisława Piątek – emerytowana profesor zwyczajny w Instytucie Filozofii UJ. Absolwentka dwóch fakultetów Uniwersytetu Warszawskiego. Prowadzi badania w dziedzinie szeroko rozumianej filozofii nauki i filozofii przyrody, ze szczególnym uwzględnieniem ewolucjonizmu oraz filozofii środowiskowej. Jej najważniejsze publikacje to: „Biologiczne podstawy języka a N. Chomsky’ego koncepcja gramatyki” (1978), „Aspekty antropocentryzmu” (1988), „Biologia wobec płci i seksu” (1994), „Etyka środowiskowa. Nowe spojrzenie na miejsce człowieka w przyrodzie” (1998), „Pawi ogon, czyli o biologicznych uwarunkowaniach kultury” (2007), „Ekofilozofia” (2008), „O śmierci, seksie i metodzie in vitro (2011), „Eugenika. Zagrożenie czy nadzieja ludzkości? (2020). Jest autorką ponad stu dwudziestu artykułów naukowych publikowanych w czasopismach polskich i zagranicznych. Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite: https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy o eugenice. Gościmy prof. Zdzisławę Piątek, zasłużoną badaczkę filozofii nauki i filozofii przyrody, ze szczególnym uwzględnieniem ewolucjonizmu i filozofii środowiskowej.
Rozmawiamy o koncepcji, którą – jak się powszechnie wydaje – dawno porzucono. Jest bowiem postrzegana jako kontrowersyjna, nawet niebezpieczna, a postulujących program ulepszania ludzkości badaczy piętnuje się jako zwolenników rozwiązań typowych dla państw totalitarnych. Możliwe jednak, że tylko daliśmy się zdominować zideologizowanemu i jednostronnemu sposobowi widzenia tej koncepcji, a nad programem Francisa Galtona warto się ponownie poważnie zastanowić. Profesor Piątek, autorka książki „Eugenika – zagrożenie czy nadzieja ludzkości?” z pewnością rzuca nowe światło na to zagadnienie.
Prof. Zdzisława Piątek – emerytowana profesor zwyczajny w Instytucie Filozofii UJ. Absolwentka dwóch fakultetów Uniwersytetu Warszawskiego. Prowadzi badania w dziedzinie szeroko rozumianej filozofii nauki i filozofii przyrody, ze szczególnym uwzględnieniem ewolucjonizmu oraz filozofii środowiskowej. Jej najważniejsze publikacje to: „Biologiczne podstawy języka a N. Chomsky’ego koncepcja gramatyki” (1978), „Aspekty antropocentryzmu” (1988), „Biologia wobec płci i seksu” (1994), „Etyka środowiskowa. Nowe spojrzenie na miejsce człowieka w przyrodzie” (1998), „Pawi ogon, czyli o biologicznych uwarunkowaniach kultury” (2007), „Ekofilozofia” (2008), „O śmierci, seksie i metodzie in vitro (2011), „Eugenika. Zagrożenie czy nadzieja ludzkości? (2020).
Jest autorką ponad stu dwudziestu artykułów naukowych publikowanych w czasopismach polskich i zagranicznych.
Zachęcamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite:
https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny