Funkologia

Subiektywny podcast o czarnej muzyce prowadzony przez dwóch białasów. Jan Laskowski oraz Jakub Qba Łukowski, czyli różne pokolenia, różne narodowości, różne doświadczenia, ale jedna wspólna rzecz – miłość do muzyki afroamerykańskiej soulu, funku, bluesa, jazzu, gospel, rhythm’n’bluesa i jeszcze dziesiątek innych odmian i wariacji.

O czym jest ten podcast? O tym co dla nas najważniejsze, czyli wspaniałej muzyce afroamerykańskiej i jej twórcach oraz o wszystkim co się z tym wiąże – kulturze, społeczeństwie, historii, ale też rasizmie, wolności, walce i przezwyciężaniu, jednym słowem o Ameryce.

Kategorie:
Historia muzyki Muzyka

Odcinki od najnowszych:

#59 – Maurice White i Earth, Wind & Fire – muzyka sięga gwiazd
2026-02-21 07:00:00

90 milionów sprzedanych płyt, 7 nagród Emmy, dziesiątki wyróżnień i odznaczeń. A przede wszystkim – utwory, które do dziś zna i śpiewa cały świat. Earth, Wind & Fire to nie był po prostu zespół podbijający listy przebojów. To była napędzana kosmiczną energią wizja swojego twórcy – Maurice’a White’a. Ten z pozoru nieśmiały perkusista stworzył muzykę, przy której tańczymy, zakochujemy się i przez chwilę naprawdę czujemy, że wszystko ma sens. Za tymi przebojami kryją się jednak lata pracy, duchowych poszukiwań, konsekwencji i wiary w obrany kierunek. W najnowszym odcinku opowiadamy o drodze od klubowych scen do światowej sławy, o ambicji sięgania gwiazd – dosłownie i w przenośni – oraz o zespole, który na zawsze zmienił brzmienie soulu, funku i popu. Zapraszamy! ✨ Playlista: 01- Earth, Wind & Fire - Sing a Song 02- Ramsey Lewis Trio - Wade In The Water 03- The Salty Peppers - La La Time 04- Earth, Wind & Fire - Mighty Mighty 05- Earth, Wind & Fire - Shining Star 06- Earth, Wind & Fire - Let's Groove 07- Earth, Wind & Fire - September Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba Źródła: „My Life with Earth, Wind, & Fire” Maurice White & Herb Powell (2016)

90 milionów sprzedanych płyt, 7 nagród Emmy, dziesiątki wyróżnień i odznaczeń. A przede wszystkim – utwory, które do dziś zna i śpiewa cały świat. Earth, Wind & Fire to nie był po prostu zespół podbijający listy przebojów. To była napędzana kosmiczną energią wizja swojego twórcy – Maurice’a White’a.

Ten z pozoru nieśmiały perkusista stworzył muzykę, przy której tańczymy, zakochujemy się i przez chwilę naprawdę czujemy, że wszystko ma sens. Za tymi przebojami kryją się jednak lata pracy, duchowych poszukiwań, konsekwencji i wiary w obrany kierunek.

W najnowszym odcinku opowiadamy o drodze od klubowych scen do światowej sławy, o ambicji sięgania gwiazd – dosłownie i w przenośni – oraz o zespole, który na zawsze zmienił brzmienie soulu, funku i popu.

Zapraszamy! ✨

Playlista:

01- Earth, Wind & Fire - Sing a Song

02- Ramsey Lewis Trio - Wade In The Water

03- The Salty Peppers - La La Time

04- Earth, Wind & Fire - Mighty Mighty

05- Earth, Wind & Fire - Shining Star

06- Earth, Wind & Fire - Let's Groove

07- Earth, Wind & Fire - September

Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM

Montaż: Qba

Źródła:

„My Life with Earth, Wind, & Fire” Maurice White & Herb Powell (2016)

#58 – Disco – narodziny kultury klubowej
2026-02-07 07:00:00

Dzisiaj disco często kojarzy się z tandetną muzyką i klubem Studio 54 pełnym gwiazd w cekinach. To jednak tylko wypaczona przez pieniądze wersja wyjątkowego ruchu, który narodził się w nowojorskich klubach z czystej miłości do tańca i muzyki afroamerykańskiej. Prawdziwe disco to opowieść o walce z uprzedzeniami oraz dążeniu do wspólnoty i wolności. To także historia muzycznych innowacji, a przede wszystkim narodzin nowego rodzaju artysty – DJ-a. W tym odcinku opowiadamy wam, jak z małych klubów LGBT w Nowym Jorku wyrosła kultura, która do dziś jest sposobem życia milionów ludzi na całym świecie. Załóżcie wygodne buty i zapraszamy na parkiet. Playlista: 01- Donna Summer - I Feel Love 02- Manu Dibango - Soul Makossa 03- Harold Melvin & The Blue Notes - The Love I Lost 04- Gloria Gaynor - Never Can Say Goodbye 05- The Trammps - Disco Inferno Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba Źródła: „Turn the Beat Around: The Secret History of Disco” Peter Shapiro (2005) „The Disco Files 1973-78: New York's Underground Week by Week” Vince Aletti (2009) „Disco's Revenge” reż. Omar Majeed, Peter Mishara (2024)

Dzisiaj disco często kojarzy się z tandetną muzyką i klubem Studio 54 pełnym gwiazd w cekinach. To jednak tylko wypaczona przez pieniądze wersja wyjątkowego ruchu, który narodził się w nowojorskich klubach z czystej miłości do tańca i muzyki afroamerykańskiej.

Prawdziwe disco to opowieść o walce z uprzedzeniami oraz dążeniu do wspólnoty i wolności. To także historia muzycznych innowacji, a przede wszystkim narodzin nowego rodzaju artysty – DJ-a.

W tym odcinku opowiadamy wam, jak z małych klubów LGBT w Nowym Jorku wyrosła kultura, która do dziś jest sposobem życia milionów ludzi na całym świecie.

Załóżcie wygodne buty i zapraszamy na parkiet.

Playlista:

01- Donna Summer - I Feel Love

02- Manu Dibango - Soul Makossa

03- Harold Melvin & The Blue Notes - The Love I Lost

04- Gloria Gaynor - Never Can Say Goodbye

05- The Trammps - Disco Inferno

Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM

Montaż: Qba

Źródła:

„Turn the Beat Around: The Secret History of Disco” Peter Shapiro (2005)

„The Disco Files 1973-78: New York's Underground Week by Week” Vince Aletti (2009)

„Disco's Revenge” reż. Omar Majeed, Peter Mishara (2024)

#57 – Nile Rodgers – The Hitmaker
2026-01-24 07:00:00

Opowiadaliśmy już o wielu artystach stojących za wielkimi hitami, ale mało kto może pochwalić się tak imponującą listą komercyjnych sukcesów jak Nile Rodgers. Od własnego zespołu Chic, który w erze disco podbił listy przebojów utworami „Everybody Dance” i „Le Freak”, przez produkcje i współpracę z takimi gwiazdami jak Diana Ross, David Bowie, Madonna, Duran Duran, aż po współczesny triumf z Daft Punk. Nile Rodgers to artysta absolutnie wyjątkowy — jego charakterystyczna gitara sprawia, że wszystko, czego się dotknie, zamienia się w hit. Nic dziwnego, że na swojej wciąż trwającej muzycznej drodze spotykał największych, i nic dziwnego, że to oni cieszą się, gdy chce im pomóc. Zapraszamy na pierwszy odcinek Funkologii w rytmach disco. Playlista: 01- Chic - Good Times 02- Chic - Everybody Dance 03- Chic - Le Freak 04- The Sugarhill Gang - Rapper's Delight 05- Diana Ross - I'm Coming Out 06- David Bowie - Let's Dance 07- Sister Sledge - We Are Family Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba Źródła: „Le Freak: An Upside Down Story of Family, Disco and Destiny” Nile Rodgers (2011) „Nile Rodgers: How to Make It in the Music Business” (BBC 2017)

Opowiadaliśmy już o wielu artystach stojących za wielkimi hitami, ale mało kto może pochwalić się tak imponującą listą komercyjnych sukcesów jak Nile Rodgers. Od własnego zespołu Chic, który w erze disco podbił listy przebojów utworami „Everybody Dance” i „Le Freak”, przez produkcje i współpracę z takimi gwiazdami jak Diana Ross, David Bowie, Madonna, Duran Duran, aż po współczesny triumf z Daft Punk.

Nile Rodgers to artysta absolutnie wyjątkowy — jego charakterystyczna gitara sprawia, że wszystko, czego się dotknie, zamienia się w hit. Nic dziwnego, że na swojej wciąż trwającej muzycznej drodze spotykał największych, i nic dziwnego, że to oni cieszą się, gdy chce im pomóc.

Zapraszamy na pierwszy odcinek Funkologii w rytmach disco.

Playlista:

01- Chic - Good Times

02- Chic - Everybody Dance

03- Chic - Le Freak

04- The Sugarhill Gang - Rapper's Delight

05- Diana Ross - I'm Coming Out

06- David Bowie - Let's Dance

07- Sister Sledge - We Are Family

Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM

Montaż: Qba

Źródła:

„Le Freak: An Upside Down Story of Family, Disco and Destiny” Nile Rodgers (2011)

„Nile Rodgers: How to Make It in the Music Business” (BBC 2017)

#56 – Funkologowe podsumowanie roku 2025
2026-01-10 07:00:00

Rok 2025 okazał się prawdziwie soulowo-funkowy. Patrząc na niego z perspektywy czasu, przyszło nam pożegnać prawdziwe legendy, ale też poznać wiele nowych postaci, o których staraliśmy się wam regularnie opowiadać. W tym odcinku próbujemy podsumować miniony rok – wracamy do rozmów i tematów, które najbardziej zapadły nam w pamięci, przypominamy wydarzenia ważne dla was i dla nas, a także mówimy o tym, czego nowego dowiedzieliśmy się po drodze. Na koniec zaglądamy w przyszłość i sprawdzamy, co może przynieść rok 2026, bo na horyzoncie rysuje się już kilka naprawdę ciekawych tematów. Playlista: 01- Stevie Wonder - Superstition 02- The Bar-Keys – Shake Your Rump To The Funk Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba

Rok 2025 okazał się prawdziwie soulowo-funkowy.

Patrząc na niego z perspektywy czasu, przyszło nam pożegnać prawdziwe legendy, ale też poznać wiele nowych postaci, o których staraliśmy się wam regularnie opowiadać. W tym odcinku próbujemy podsumować miniony rok – wracamy do rozmów i tematów, które najbardziej zapadły nam w pamięci, przypominamy wydarzenia ważne dla was i dla nas, a także mówimy o tym, czego nowego dowiedzieliśmy się po drodze. Na koniec zaglądamy w przyszłość i sprawdzamy, co może przynieść rok 2026, bo na horyzoncie rysuje się już kilka naprawdę ciekawych tematów.

Playlista:

01- Stevie Wonder - Superstition

02- The Bar-Keys – Shake Your Rump To The Funk

Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM

Montaż: Qba

#55 – Otis Redding – Mister Soul
2025-12-27 07:00:00

Jeden z najwspanialszych głosów w historii muzyki soul, który zamilkł zdecydowanie za wcześnie. Otis Redding był pierwszą prawdziwą gwiazdą wytwórni Stax i artystą, który swoim wyjątkowym stylem pomógł wynieść Southern Soul na światowe sceny. Zaczynał jako naśladowca Little Richarda, ale dopiero gdy odnalazł własny głos, świat naprawdę go usłyszał. W tym odcinku opowiadamy historię krótkiego, intensywnego życia — tragiczną, ale wypełnioną muzyką, która do dziś porusza i inspiruje. Playlista: 01- Otis Redding - Merry Christmas Baby 02- Otis Redding - Tuff Enuff 03- Otis Redding - These Arms of Mine 04- Otis Redding - I've Been Loving You Too Long 05- Otis Redding - Try a Little Tenderness 06- Otis Redding - (Sittin' On) The Dock Of The Bay 07- Otis Redding - Respect Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba Źródła: „Otis Redding: An Unfinished Life” Jonathan Gould, Crown Archetype 2017 „Dreams to Remember: Otis Redding, Stax Records, and the Transformation of Southern Soul” Mark Ribowsky, Liveright 2017 „Otis Redding: Soul Ambassador” reż. Jeremy Marre, BBC 2013 „Stax: Soulsville U.S.A. (Wytwórnia Stax: Legenda soulu)” reż. Jamila Wignot, HBO 2024

Jeden z najwspanialszych głosów w historii muzyki soul, który zamilkł zdecydowanie za wcześnie.

Otis Redding był pierwszą prawdziwą gwiazdą wytwórni Stax i artystą, który swoim wyjątkowym stylem pomógł wynieść Southern Soul na światowe sceny. Zaczynał jako naśladowca Little Richarda, ale dopiero gdy odnalazł własny głos, świat naprawdę go usłyszał.

W tym odcinku opowiadamy historię krótkiego, intensywnego życia — tragiczną, ale wypełnioną muzyką, która do dziś porusza i inspiruje.

Playlista:

01- Otis Redding - Merry Christmas Baby

02- Otis Redding - Tuff Enuff

03- Otis Redding - These Arms of Mine

04- Otis Redding - I've Been Loving You Too Long

05- Otis Redding - Try a Little Tenderness

06- Otis Redding - (Sittin' On) The Dock Of The Bay

07- Otis Redding - Respect

Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM

Montaż: Qba

Źródła:

„Otis Redding: An Unfinished Life” Jonathan Gould, Crown Archetype 2017

„Dreams to Remember: Otis Redding, Stax Records, and the Transformation of Southern Soul” Mark Ribowsky, Liveright 2017

„Otis Redding: Soul Ambassador” reż. Jeremy Marre, BBC 2013

„Stax: Soulsville U.S.A. (Wytwórnia Stax: Legenda soulu)” reż. Jamila Wignot, HBO 2024

Shaft Special
2025-12-13 07:00:00

Pod nieobecność Jana, Qba zaprasza was na specjalny odcinek w nieco innej formule. Tym razem na tapete bierze legendarny soundtrack do filmu „_Shaft”_ autorstwa Isaaca Hayesa. To jednocześnie pierwszy epizod nowego cyklu, w którym Qba przygląda się afroamerykańskim kompozytorom filmowym i ich najważniejszym dziełom.
Pod nieobecność Jana, Qba zaprasza was na specjalny odcinek w nieco innej formule. Tym razem na tapete bierze legendarny soundtrack do filmu „_Shaft”_ autorstwa Isaaca Hayesa. To jednocześnie pierwszy epizod nowego cyklu, w którym Qba przygląda się afroamerykańskim kompozytorom filmowym i ich najważniejszym dziełom.

#54 – Archie Shepp i powstanie w Attice
2025-11-29 09:08:48

W kolejnym odcinku wracamy do płyt, które były artystyczną reakcją na burzliwe wydarzenia toczące się w USA w latach 60. i 70., a jednocześnie wpisują się w historię Black Arts Movement. Tym razem opowiadamy o tragicznym buncie w więzieniu Attica oraz o albumie „Attica Blues”, który Archie Shepp nagrał w 1972 roku, poruszony dramatem osadzonych i brutalną pacyfikacją protestu. Przyglądamy się zarówno samej płycie, jak i sylwetce Sheppa — jego drodze twórczej, zaangażowaniu społecznemu i miejscu, jakie zajmuje w historii jazzu. Po dłuższej przerwie wracamy też z porcją świeżych newsów i opowieści o wydarzeniach, na których byliśmy i które warto odnotować. Playlista: 01- Archie Sheep - Blasé 02- Archie Sheep - Attica Blues 03- Archie Shepp, Raw Poetic and Damu the Fudgemunk - Learning to Breathe 05- Gary Bartz - Music Is My Sanctuary Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba Na zdjęciu okładka albumu „Attica Blues” Źródła: „Attica” reż. Traci Curry, Stanley Nelson (2021) „Big Black: Stand at Attica” Frank Big Black Smith, Jared Reinmuth (2021)

W kolejnym odcinku wracamy do płyt, które były artystyczną reakcją na burzliwe wydarzenia toczące się w USA w latach 60. i 70., a jednocześnie wpisują się w historię Black Arts Movement. Tym razem opowiadamy o tragicznym buncie w więzieniu Attica oraz o albumie „Attica Blues”, który Archie Shepp nagrał w 1972 roku, poruszony dramatem osadzonych i brutalną pacyfikacją protestu. Przyglądamy się zarówno samej płycie, jak i sylwetce Sheppa — jego drodze twórczej, zaangażowaniu społecznemu i miejscu, jakie zajmuje w historii jazzu.

Po dłuższej przerwie wracamy też z porcją świeżych newsów i opowieści o wydarzeniach, na których byliśmy i które warto odnotować.

Playlista:

01- Archie Sheep - Blasé

02- Archie Sheep - Attica Blues

03- Archie Shepp, Raw Poetic and Damu the Fudgemunk - Learning to Breathe

05- Gary Bartz - Music Is My Sanctuary

Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM

Montaż: Qba

Na zdjęciu okładka albumu „Attica Blues”

Źródła:

„Attica” reż. Traci Curry, Stanley Nelson (2021)

„Big Black: Stand at Attica” Frank Big Black Smith, Jared Reinmuth (2021)

#53 – The Last Poets – ojcowie chrzestni hip hopu
2025-11-08 07:00:00

Pozostając w klimacie Black Arts Movement, tym razem skupiamy się na poezji recytowanej do muzyki. Bohaterami odcinka są The Last Poets – kolektyw artystów, którzy w latach 70. zrewolucjonizowali sposób prezentacji słowa. Ich pełne gniewu, rewolucyjne teksty, wypowiadane na tle afrykańskich bębnów, stały się głosem swojego pokolenia. Do dziś ich echa wybrzmiewają w hip hopie. Poznajcie historię ojców chrzestnych rapu – poetów, których słowa wciąż brzmią aktualnie. Playlista: The Last Poets - Wake Up, Niggers The Last Poets - Tranquility Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba Źródła: „The Last Poets” reż. Marko Nine (2002) „Right On!” reż. Herbert Danska (1970)

Pozostając w klimacie Black Arts Movement, tym razem skupiamy się na poezji recytowanej do muzyki. Bohaterami odcinka są The Last Poets – kolektyw artystów, którzy w latach 70. zrewolucjonizowali sposób prezentacji słowa. Ich pełne gniewu, rewolucyjne teksty, wypowiadane na tle afrykańskich bębnów, stały się głosem swojego pokolenia. Do dziś ich echa wybrzmiewają w hip hopie. Poznajcie historię ojców chrzestnych rapu – poetów, których słowa wciąż brzmią aktualnie.

Playlista: The Last Poets - Wake Up, Niggers The Last Poets - Tranquility

Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba

Źródła: „The Last Poets” reż. Marko Nine (2002) „Right On!” reż. Herbert Danska (1970)

#52 – Double feature: D’Angelo / Black Arts Movement
2025-10-25 07:00:00

W tym odcinku łączymy historię i sztukę. Zaczynamy od D’Angelo – artysty, który zrewolucjonizował soul i którego przedwczesna śmierć poruszyła cały muzyczny świat. To nie jest jednak typowy odcinek biograficzny, lecz nasze własne refleksje o jego twórczości i znaczeniu. Druga część poświęcona jest Black Arts Movement – ruchowi, który w latach 60. i 70. ukształtował afroamerykańską kulturę i wywarł trwały wpływ na kolejne pokolenia artystów. To kolejny odcinek, w którym przyglądamy się zjawiskom, bez których muzyka afroamerykańska nie brzmiałaby tak, jak dziś. Playlista: 01- D'Angelo - Untitled (How Does It Feel) 02- D'Angelo and The Vanguard - Sugah Daddy Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba Źródła: https://youtu.be/dG4sp-KC8Ms?si=XDXLNYksIa8d0p_u https://youtu.be/9v1z_RqxrHk?si=ZrVpCOuwCx7AMxQ5

W tym odcinku łączymy historię i sztukę. Zaczynamy od D’Angelo – artysty, który zrewolucjonizował soul i którego przedwczesna śmierć poruszyła cały muzyczny świat. To nie jest jednak typowy odcinek biograficzny, lecz nasze własne refleksje o jego twórczości i znaczeniu.

Druga część poświęcona jest Black Arts Movement – ruchowi, który w latach 60. i 70. ukształtował afroamerykańską kulturę i wywarł trwały wpływ na kolejne pokolenia artystów. To kolejny odcinek, w którym przyglądamy się zjawiskom, bez których muzyka afroamerykańska nie brzmiałaby tak, jak dziś.

Playlista:

01- D'Angelo - Untitled (How Does It Feel)

02- D'Angelo and The Vanguard - Sugah Daddy

Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM

Montaż: Qba

Źródła:

https://youtu.be/dG4sp-KC8Ms?si=XDXLNYksIa8d0p_u

https://youtu.be/9v1z_RqxrHk?si=ZrVpCOuwCx7AMxQ5

#51 – Prince – purpurowy książę (feat. Hirek Wrona)
2025-10-11 07:00:00

Kiedy myśleliśmy o odcinku poświęconym Prince’owi, od razu wiedzieliśmy, kogo chcemy zaprosić. Bo jeśli ktoś w Polsce potrafi mówić o nim z pasją, wiedzą i miłością – to jest to Hirek Wrona . Tym razem to my stajemy się słuchaczami, bo Hirek opowiada o życiu i muzyce Prince’a tak, że trudno się oderwać. Dzieli się swoją ogromną wiedzą, anegdotami i płytami,  pokazując, dlaczego Prince do dziś pozostaje jednym z największych w historii. Playlista: 01- Prince – I Wanna Be Your Lover 02- Prince – Sexy M.F. Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba Zdjęcie: Prince w 2007 roku Źródła: „Prince. Chaos i rewolucja” Jason Draper „Prince. The Beautiful Ones. Niedokończona autobiografia” Dan Piepenbring i Prince „The Most Beautiful. Moje życie z Prince’em” Mayte Garcia

Kiedy myśleliśmy o odcinku poświęconym Prince’owi, od razu wiedzieliśmy, kogo chcemy zaprosić. Bo jeśli ktoś w Polsce potrafi mówić o nim z pasją, wiedzą i miłością – to jest to Hirek Wrona.

Tym razem to my stajemy się słuchaczami, bo Hirek opowiada o życiu i muzyce Prince’a tak, że trudno się oderwać. Dzieli się swoją ogromną wiedzą, anegdotami i płytami,  pokazując, dlaczego Prince do dziś pozostaje jednym z największych w historii.

Playlista:

01- Prince – I Wanna Be Your Lover

02- Prince – Sexy M.F.

Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM

Montaż: Qba

Zdjęcie: Prince w 2007 roku

Źródła:

„Prince. Chaos i rewolucja” Jason Draper

„Prince. The Beautiful Ones. Niedokończona autobiografia” Dan Piepenbring i Prince

„The Most Beautiful. Moje życie z Prince’em” Mayte Garcia

Informacja dotycząca prawa autorskich: Wszelka prezentowana tu zawartość podkastu jest własnością jego autora

Wyszukiwanie

Kategorie