Funkologia
Subiektywny podcast o czarnej muzyce prowadzony przez dwóch białasów. Jan Laskowski oraz Jakub Qba Łukowski, czyli różne pokolenia, różne narodowości, różne doświadczenia, ale jedna wspólna rzecz – miłość do muzyki afroamerykańskiej soulu, funku, bluesa, jazzu, gospel, rhythm’n’bluesa i jeszcze dziesiątek innych odmian i wariacji.
O czym jest ten podcast? O tym co dla nas najważniejsze, czyli wspaniałej muzyce afroamerykańskiej i jej twórcach oraz o wszystkim co się z tym wiąże – kulturze, społeczeństwie, historii, ale też rasizmie, wolności, walce i przezwyciężaniu, jednym słowem o Ameryce.
#17 – Harlem, czyli kolebka afroamerykańskiej kultury
2024-04-13 07:00:00
Nowy Jork od samego początku swojego istnienia był miastem wyjątkowym. Prawdziwy tygiel, w którym spotykali się ludzie i kultury z całego świata, a wszystko to na przestrzeni jednej wąskiej wyspy. Kiedy miasto jeszcze nosiło nazwę Nowy Amsterdam sprowadzani byli tam już niewolnicy z Afryki, którzy swoją ciężką pracą budowali późniejszą wielkość Manhattanu. Gdy w wieku XIX zniesiono niewolnictwo w USA, a uciekający od segregacji Afroamerykanie z południa poszukując lepszego życia trafiali do Nowego Jorku, ich miejscem stała się dzielnica u góry wyspy. To właśnie w Harlemie narodziła się nowa kultura afroamerykańska, której nawet biali mieszkańcy nie mogli się oprzeć.
Playlista: 01- Duke Ellington and His Famous Orchestra - Take the A Train 02- Langston Hughes - Blues Montage 03- Ella Fitzgerald & Chick Webb - St. Louis Blues (Live at the Savoy Ballroom) 04- Billie Holiday - Autumn In New York
Bibliografia: "Harlem" Tomasz Zalewski
Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba Zdjęcie: Cotton Club w latach 30. na Harlemie u zbiegu ulic 142 i Lenox Avenue.
#16 – Królowa Aretha
2024-04-02 07:00:00
Królowa była i zawsze będzie tylko jedna. Urodzona w 1942 roku jako córka pastora, od najmłodszych lat porywała serca słuchaczy. Jednak kiedy w 1967 roku zażądała „szacunku”, to cały świat zatrzymał się na chwilę, by posłuchać jej głosu. I chyba nigdy już nie przestaniemy! Mówimy oczywiście o jedynej i niepowtarzalnej Arethcie Franklin.
Playlista: 01- Aretha Franklin - Until You Come Back to Me (That's What I'm Gonna Do) 02- Aretha Franklin - Never Grow Old 03- Aretha Franklin - Won't Be Long 04- Aretha Franklin - I Never Loved a Man (The Way I Love You) 05- Aretha Franklin - Respect 06- Aretha Franklin - Rock Steady 07- Aretha Franklin - Amazing Grace 08- Aretha Franklin - Angel 09- The Blues Brothers & Aretha Franklin - Think 10- Aretha Franklin - Get It Right 11- Aretha Franklin - Nessun Dorma (Live at Grammys 1998) 12- Aretha Franklin - (You Make Me Feel Like) A Natural Woman (Live at Kennedy Center Honors) A tu playlista na Spotify: https://open.spotify.com/playlist/150d0xNiOEH0KSydV9dSzT
Bibliografia: "Respect. Życie Arethy Franklin" David Ritz "Respect" reż. Liesl Tommy (2021) "Genius: Aretha" serial produkcji National Geographic (2021) "Amazing Grace: Aretha Franklin" reż. Sydney Pollack, Alan Elliott (2018)
Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba
#15 – One Love, czyli brzmienie Jamajki (feat. 27Pablo)
2024-02-24 07:00:00
Muzyka Reggae, to tylko cześć przeogromnej muzycznej kultury malutkiej wyspy jaką jest Jamajka. Kultury która sięga początków kolonializmu i niewolnictwa. Kultury wypełnionej dumą, wiarą i chęcią odnalezienia własnej drogi. To właśnie ona ukształtowała Boba Marleya i jego muzykę i to właśnie jej cząstkę poznajemy w nowym filmie „Bob Marley: One Love”, który już dostępny jest w polskich kinach.
Ten odcinek to jednocześnie pierwszy raz gdy do naszej dyskusji dołącza gość, który zdecydowanie więcej wie na temat niż my. Muzyczną historie Jamajki pomaga nam przybliżyć 27Pablo.
Playlista: Bob Marley & The Wailers - One Love People Get Ready Augustus Pablo - King Tubby Meets Rockers Uptown Fats Domino - Be My Guest The Skatalites - Guns Of Navarone Alton Ellis - Rocksteady The Impressions - Minstrel And Queen Bob Marley - Mr. Chatterbox Bob Marley & The Wailers - Get Up, Stand Up A tu playlista na Spotify: https://open.spotify.com/playlist/2dlRyn41Q09Ayl3Ni8yitz
Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba Zdjęcie: Bob Marley z zespołem w czasie koncertu 1 lipca 1981 / JÜRGEN & THOMAS
Podcast 27Pablo Beats, Rhymes & Life: https://open.spotify.com/show/6AsYRUTnsRYv2e9XnvmcWd
#14 – Black Power, czyli brzmienie rewolucji
2024-02-10 07:00:00
Gdy Malcolm X pokazał Afroamerykanom inną drogę do wolności niż ta wytyczona przez Martina Luthera Kinga, prawdziwa rewolucja zaczęła się na dobre. Ta rewolucja niczym ogień rozprzestrzeniła się na wszystkie aspekty życia Czarnej Ameryki, w tym muzykę. Skończył się czas miłosnych piosenek oraz sprytnych metafor, a nadszedł czas walki, dumy i złości. Narodziła się Black Power.
Oto druga część naszej opowieści o muzyce wyjątkowej, ważnej i wyrażającej sprzeciw.
Playlista: The Chi-Lites - (For God's Sake) Give More Power To The People Sly & The Family Stone - Don't Call Me Nigger, Whitey James Brown - Say It Loud, I'm Black & I'm Proud The Temptations - Message from a Black Man The O'Jays - Give the People What They Want Donny Hathaway - To Be Young, Gifted and Black (live) Gil Scott-Heron - Revolution Will Not Be Televised The Lumpen - Free Bobby Now Archie Shepp - Attica Blues Elaine Brown - The End of Silence A tu playlista na Spotify: https://open.spotify.com/playlist/5itCd2zznsTFZpUpebP061
Bibliografia: "The Autobiography of Malcolm X" Alex Haley "Malcolm X" reż. Spike Lee (1992) "Party Music" Rickey Vincent
Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba Zdjęcie: Uczestnicy Konwencji Konstytucyjnej Rewolucyjnej Partii Ludowej, Filadelfia, wrzesień 1970 / David Fenton
#13 – Protest Songs, czyli brzmienie prawdy i wolności
2024-01-27 21:39:13
W chwili gdy Billy Holiday zaśpiewała przejmującą piosenkę „Strange Fruit”, do muzyki popularnej wkradły się dźwięki prawdy, która od tego momentu coraz śmielej wybrzmiewała w twórczości afroamerykańskich artystów. Od kościelnych spirituali, przez hymny śpiewane na marszach, po największe hity list przebojów, czarni muzycy opowiadali o otaczającej ich rzeczywistości pełnej rasizmu i niesprawiedliwości. Oto pierwsza część naszej opowieści o muzyce wyjątkowej, ważnej i wyrażającej sprzeciw.
Playlista: Marvin Gaye - What's Going On Lead Belly - The Bourgeois Blues Billie Holiday - Strange Fruit Nina Simone - Mississippi Goddam The Impressions - People Get Ready Aretha Franklin - Respect Ray Charles - Georgia on My Mind Langston Hughes - I Have Known Rivers
A tu playlista na Spotify: https://open.spotify.com/playlist/0WCba5ZBQZ1WkD1rZLXMXG
Bibliografia: „Lady Day śpiewa bluesa” Billie Holiday i William Dufty "King. Biografia" Jonathan Eig "Billie Holiday" reż. Lee Daniels (2021) Wiersze Langstona Hugsa w tłumaczeniu na polski: https://opt-art.net/helikopter/6-2018/langston-hughes-wiersze/ Kanał YouTube Vietnam War Song Project: https://www.youtube.com/@VietnamWarSongProject
Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba Zdjęcie: Martin Luther King Jr. wraz z żoną Corettą Scott King na czele marszu, który wyruszył z Selmy do Montgomery w Alabamie w marcu 1965 roku.
#12 – Chess Records, czyli jak blues i rock'n'roll podbijają świat
2024-01-13 09:00:00
W roku 1950 w mieście Chicago, dwóch braci polskiego pochodzenia zakłada wytwórnie, w której chcą nagrywać muzykę afroamerykańską. Idealnie się składa, że od niedawna w mieście przebywa Muddy Waters, który wyemigrował z południa USA w poszukiwaniu lepszego życia. To właśnie jego blues umieści nowe wydawnictwo Chess Records na mapie, rewolucjonizując jednocześnie brzmienie całej Ameryki. Oto historia braci Leonarda i Phila, którzy dzięki swojej miłości do czarnej muzyki, dali nam możliwość poznać największych artystów w historii muzyki popularnej.
Playlista: Muddy Waters - Mannish Boy Etta James - I'd Rather Go Blind Muddy Waters - I Can't Be Satisfied Jackie Brenston - Rocket 88 Andrew Tibbs - Bilbo Is Dead Chuck Berry - Maybellene Muddy Waters - Let's Spend The Night Together Etta James - At Last
Bibliografia: "Roll over Beethoven: The Chess Records Saga" reż. James Maycock (2010) "Cadillac Records" reż. Darnell Martin (2008)
Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż: Qba Zdjęcie: Phil Chess w studio z Muddym Watersem i Little Walterem
Filmografia: Roll over Beethoven: The Chess Records Saga (2010) https://www.youtube.com/watch?v=jZkf70Zyluk Cadillac Records (2008) – https://www.filmweb.pl/film/Cadillac+Records-2008-447398
#11 – Słodkie brzmienie Filadelfii
2023-12-22 11:41:11
Z wielkich wytwórni soulowo-funkowych, została nam jeszcze jedna, która na początku lat 70. wybiła się na czołówki list przebojów. Jej nowe brzmienie pełne słodkich smyczków i pulsującego rytmu stało się głosem Ameryki, która nieubłaganie kierowała się w stronę disco. Tą wytwórnią była Philadelphia International, a jej twórcami legendarny duet Gamble & Huff.
Playlista: McFadden & Whitehead - Ain't No Stoppin' Us Now The Soul Survivors - Expressway (To Your Heart) The O'Jays - Back Stabbers Billy Paul - Me and Mrs. Jones The Trammps - Disco Inferno Teddy Pendergrass - Close The Door
Bibliografia: "Teddy Pendergrass: If You Don't Know Me" reż. Olivia Lichtenstein (2018)
Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż Qba Zdjęcie: Leon Huff i Kenny Gamble w Sigma Sound Studios w latach 70. / Vernon L. Smith
#10 – Rozdarta dusza Marvina Gaye'a
2023-12-08 17:18:11
Jedną z najtragiczniejszych postaci muzyki soul zdecydowanie jest Marvin Gaye. Pochodzący z przemocowego domu, w którym ojciec był panem i władcą, nigdy do końca nie wyrwał się z jego macek. Zanim jednak zginął tragicznie, dał światu jedną z najważniejszych płyt w historii, która wyznaczyła kierunek muzyce popularnej w latach 70. Nie można mówić o czarnej muzyce, bez dokładniejszego przyjrzenia się życiu i muzyce Marvina Gaye'a.
Playlista: Marvin Gaye - Got To Give It Up Jean Knight - Mr. Big Stuff Kool & The Gang - Funky Stuff Marvin Gaye - Let Your Conscience Be Your Guide Marvin Gaye - Stubborn Kind Of Fellow Marvin Gaye - I Heard It Through The Grapevine Marvin Gaye - Let's Get It On Marvin Gaye - Sexual Healing Marvin Gaye - What's Going On
Bibliografia: "Divided Soul: The Life Of Marvin Gaye" David Ritz
Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż Qba Zdjęcie: Marvin Gaye
#9 – James Brown i jego królestwo
2023-11-22 09:00:00
W historii muzyki afroamerykańskiej wiele jest ważnych postaci, ale do czołowego panteonu zdecydowanie zalicza się Ojciec Chrzestny Soulu, Najciężej Pracujący Człowiek Showbiznesu czyli James Brown. To jego muzyka oraz styl zdefiniowały brzmienie Ameryki lat 70. Ten urodzony w małej chatynce, wychowujący się w burdelu były więzień, swoją ciężką pracą i talentem dotarł na sam szczyt, aby już nigdy go nie opuścić.
Oto historia Jamesa Brown i jego królestwa.
Playlista: James Brown - Opening Fanfare James Brown - Please Please Please James Brown - Cold Sweat James Brown - Say It Loud - I'm Black And I'm Proud James Brown - The Boss James Brown - Get Up (I Feel Like Being a) Sex Machine James Brown - Funky Drummer James Brown - I Got You (funk version)
Bibliografia: "Załatw publikę i spadaj" James McBride "The Night James Brown Saved Boston" reż. David Leaf (2008)
Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż Qba Zdjęcie: James Brown
#8 – Historia STAX Records
2023-11-08 12:09:55
Kiedy wytwórnia Motown podbijała rynek amerykański jako Hitsville USA, na dalekim południu w Memphis w siłę rosła wytwórnia założona przez białe rodzeństwo, która miała zdefiniować brzmienie muzyki soul. Tą wytwórnią było STAX Records, które przyjęło nazwę Soulville USA. W tym odcinku przedstawiamy wam historie jej niebywałego wzrostu, oraz smutnego i dramatycznego końca.
Playlista: Soul Finger - Bar-Kays Nile Rodgers & CHIC live at Tiny Desk Concert Isaac Hayes - Theme From Shaft Carla Thomas - Gee Whiz (Look at His Eyes) The Mar-Keys - Last Night Booker T. & The MG's - Green Onions Otis Redding - These Arms of Mine Isaac Hayes - Walk On By Luther Ingram - If Loving You Is Wrong The Dramatics - Whatcha See is Whatcha Get
Bibliografia: "Respect Yourself: The History of Stax Records" reż. Robert Gordon i Morgan Neville (2007)
Nagraliśmy w studio Radia Kampus 97,1 FM Montaż Qba Zdjęcie: Studio STAX Records na 926 E McLemore Ave w Memphis.