Piękno zbawia świat

Audycja o wybitnych dziełach sztuki chrześcijańskiej oraz ich twórcach. Porusza zagadnienia architektury, rzeźby i malarstwa od okresu wczesnośredniowiecznego po czasy współczesne.
Prowadzący podejmują się opisu i interpretacji dzieł sztuki i także ich skonfrontowania z przekazem biblijnym. Audycja ma charakter edukacyjny i ewangelizacyjny. Tematyka nawiązuje do okresów liturgicznych w Kościele Powszechnym. A przewodnikami w owej podróży po pięknie zawartym w sztucę są Izabela Banaszewska - historyk sztuki oraz o.Tomasz Mordziałek paulin.


Odcinki od najnowszych:

Salvadore Dali – Kuszenie św. Antoniego
2026-01-18 12:00:00

To jeden z pierwszych obrazów religijnych artysty, dla którego normą jest malowanie tego co nierealne i co daje niezliczoną ilość interpretacji. Salvadore Dali by zmierzyć się z tematyką walki duchowej, jaką prowadzi św. Antoni, jest zmuszony sięgnąć do hagiografii, zasad teologii moralnej oraz pism mistyków hiszpańskich. W połączeniu z niezwykle bujną wyobraźnią artysty całość daje piorunujące wrażenie.

To jeden z pierwszych obrazów religijnych artysty, dla którego normą jest malowanie tego co nierealne i co daje niezliczoną ilość interpretacji. Salvadore Dali by zmierzyć się z tematyką walki duchowej, jaką prowadzi św. Antoni, jest zmuszony sięgnąć do hagiografii, zasad teologii moralnej oraz pism mistyków hiszpańskich. W połączeniu z niezwykle bujną wyobraźnią artysty całość daje piorunujące wrażenie.

Andrea del Verrocchio – Chrzest Chrystusa
2026-01-11 12:00:00

Ten obraz z wielu powodów moglibyśmy dziś nazwać „obrazem edukacyjnym”. Po pierwsze zaangażowani w jego powstanie znani nam artyści, tacy jak Sandro Botticelli czy Leonardo da Vinci ucząc się malarstwa, faktycznie dopiero stawiają w pracowni Verrocchia pierwsze kroki w swojej karierze. Po drugie edukacyjny jest także dla nas, gdy tropimy na niewielkiej przestrzeni płótna pociągnięcia pędzla każdego z nich.  Pouczająca pozostaje dla nas także bogata w symbole kompozycja, w której sam Verrochio streszcza tu tajemnicę chrztu, wydarzenia opisanego przez wszystkich czterech ewangelistów i tajemnicę męki Jezusa, która nadejdzie.

Ten obraz z wielu powodów moglibyśmy dziś nazwać „obrazem edukacyjnym”. Po pierwsze zaangażowani w jego powstanie znani nam artyści, tacy jak Sandro Botticelli czy Leonardo da Vinci ucząc się malarstwa, faktycznie dopiero stawiają w pracowni Verrocchia pierwsze kroki w swojej karierze. Po drugie edukacyjny jest także dla nas, gdy tropimy na niewielkiej przestrzeni płótna pociągnięcia pędzla każdego z nich.  Pouczająca pozostaje dla nas także bogata w symbole kompozycja, w której sam Verrochio streszcza tu tajemnicę chrztu, wydarzenia opisanego przez wszystkich czterech ewangelistów i tajemnicę męki Jezusa, która nadejdzie.

Hieronim Bosch – Ołtarz Epifanii
2026-01-04 12:00:00

Otwarty tryptyk ukazuje nam scenę Pokłonu Trzech Króli, moment objawienia się Jezusa już nie tylko pastuszkom ale całemu światu stworzonemu a także władcom przybywającym z różnych stron. To jeden z niewielu obrazów tego artysty, w którym nie zobaczymy fantastycznych potworów. Co zatem zobaczymy? Przepiękny krajobraz, niezwykle szczegółowy, obrazujący realia ówczesnego świata, to właśnie dzięki niemu dostrzegamy także przepiękne przesłanie o tym, że Bóg uniża się by narodzić się w naszej rzeczywistości i współodczuwać nasze troski a każdy z nas jest dla niego wyjątkowy.

Otwarty tryptyk ukazuje nam scenę Pokłonu Trzech Króli, moment objawienia się Jezusa już nie tylko pastuszkom ale całemu światu stworzonemu a także władcom przybywającym z różnych stron. To jeden z niewielu obrazów tego artysty, w którym nie zobaczymy fantastycznych potworów. Co zatem zobaczymy? Przepiękny krajobraz, niezwykle szczegółowy, obrazujący realia ówczesnego świata, to właśnie dzięki niemu dostrzegamy także przepiękne przesłanie o tym, że Bóg uniża się by narodzić się w naszej rzeczywistości i współodczuwać nasze troski a każdy z nas jest dla niego wyjątkowy.

Rembrandt – Ukamienowanie św. Szczepana
2025-12-28 12:00:00

Wczesny obraz holenderskiego artysty pochodzący najprawdopodobniej jeszcze z czasów terminowania w pracowni Pietera Lastmana ukazuje fragment Dziejów Apostolskich, w którym poznajemy historię św. Szczepana – jednego z diakonów, powołanych do pomocy dwunastu Apostołom. Na obrazie dostrzegamy moment tuż przed śmiercią męczennika, już po tym jak osunął się na kolana. W niezwykle wymowny sposób artysta przedstawia wizję, jakiej doznaje św. Szczepan i jego całkowite zatopienie w modlitwie.

Wczesny obraz holenderskiego artysty pochodzący najprawdopodobniej jeszcze z czasów terminowania w pracowni Pietera Lastmana ukazuje fragment Dziejów Apostolskich, w którym poznajemy historię św. Szczepana – jednego z diakonów, powołanych do pomocy dwunastu Apostołom. Na obrazie dostrzegamy moment tuż przed śmiercią męczennika, już po tym jak osunął się na kolana. W niezwykle wymowny sposób artysta przedstawia wizję, jakiej doznaje św. Szczepan i jego całkowite zatopienie w modlitwie.

Perugino – Zaślubiny Panny Maryi
2025-12-21 12:00:00

Na próżno szukać tej sceny w Biblii, o tym jakie były kulisy zaręczyn Maryi i Józefa mówią nam teksty apokryficzne, w tym Protoewangelia Jakuba. To one wyjaśniają, że kandydaci do ręki Maryi przybywają ze swoimi różdżkami i oczekują na znak. Na obrazie Perugina, różdżka także się pojawia, choć nie zakwita, a też nie wylatuje z niej gołębica. Wymalowani zostali również inni kandydaci, a jeden z nich ostetnacyjnie przełamuje ową różdżkę na znak przegranej. Podobnie dzieje się na obrazie ucznia mistrza z Perugii czyli Rafaela. Doskonała kompozycja obrazu z otwartą na przestrzał świątynią jerozolimską sygnalizuje, że w przyszłości konsekwencje czynu z planu pierwszego w  obejmą cały świat.

Na próżno szukać tej sceny w Biblii, o tym jakie były kulisy zaręczyn Maryi i Józefa mówią nam teksty apokryficzne, w tym Protoewangelia Jakuba. To one wyjaśniają, że kandydaci do ręki Maryi przybywają ze swoimi różdżkami i oczekują na znak. Na obrazie Perugina, różdżka także się pojawia, choć nie zakwita, a też nie wylatuje z niej gołębica. Wymalowani zostali również inni kandydaci, a jeden z nich ostetnacyjnie przełamuje ową różdżkę na znak przegranej. Podobnie dzieje się na obrazie ucznia mistrza z Perugii czyli Rafaela. Doskonała kompozycja obrazu z otwartą na przestrzał świątynią jerozolimską sygnalizuje, że w przyszłości konsekwencje czynu z planu pierwszego w  obejmą cały świat.

Anton van Dyck – Św. Ambroży wyklucza cesarza Teodozjusza z katedry w Mediolanie
2025-12-14 12:00:00

Zwycięstwo prawa moralnego nad władzą świecką - to główny temat obrazu flamandzkiego mistrza baroku. Obraz namalowany został pod silnym wypływem Rubensa, który analogiczny temat, w dużo większej skali wymiarowej i w sobie właściwym stylu popełnił  już w 1615 r. U van Dycka zachwyca gra spojrzeń i budowanie napięcia poprzez fizjonomię postaci. W tak wczesnym dziele widać talent do portretu, który w przyszłości stanie się domeną malarza, dając mu sposobność do uzyskania na angielskim dworze królewskim tytułu „pierwszego malarza zwyczajnego w służbie Ich Królewskich Mości”.

Zwycięstwo prawa moralnego nad władzą świecką - to główny temat obrazu flamandzkiego mistrza baroku. Obraz namalowany został pod silnym wypływem Rubensa, który analogiczny temat, w dużo większej skali wymiarowej i w sobie właściwym stylu popełnił  już w 1615 r. U van Dycka zachwyca gra spojrzeń i budowanie napięcia poprzez fizjonomię postaci. W tak wczesnym dziele widać talent do portretu, który w przyszłości stanie się domeną malarza, dając mu sposobność do uzyskania na angielskim dworze królewskim tytułu „pierwszego malarza zwyczajnego w służbie Ich Królewskich Mości”.

Ambrogio Lorenzetti – Skrzydła poliptyku ze scenami z życia św. Mikołaja
2025-12-07 12:00:00

Cztery epizody z życia świętego Mikołaja, zgodne z Żywotami świętych, poznajemy przypatrując się wymalowanym przez Ambrogio Lorenzettiego skrzydłom poliptyku.  Pierwszy z nich ukazuje Świętego w znanej scenie podrzucania złotych monet na posag trzem córkom ubogiego szlachcica. Dzieło to ukazuje nam także historyczną scenę konsekracji Mikołaja na biskupa Miry, a także obrazuje cud wskrzeszenia chłopca i cud pszenicy. Ten ostatni związany jest z uratowaniem od zatonięcia kupieckich statków i uratowania marynarzy, w wyniku czego św. Mikołaj staje się także patronem marynarzy i żeglarzy.  

Cztery epizody z życia świętego Mikołaja, zgodne z Żywotami świętych, poznajemy przypatrując się wymalowanym przez Ambrogio Lorenzettiego skrzydłom poliptyku.  Pierwszy z nich ukazuje Świętego w znanej scenie podrzucania złotych monet na posag trzem córkom ubogiego szlachcica. Dzieło to ukazuje nam także historyczną scenę konsekracji Mikołaja na biskupa Miry, a także obrazuje cud wskrzeszenia chłopca i cud pszenicy. Ten ostatni związany jest z uratowaniem od zatonięcia kupieckich statków i uratowania marynarzy, w wyniku czego św. Mikołaj staje się także patronem marynarzy i żeglarzy.

 

José Ribera – Męczeństwo św. Andrzeja
2025-11-30 12:00:00

Umiłowanie krzyża i  poczucie wybrania, zaszczyt umierania taką samą śmiercią jak Zbawiciel  - te cechy św. Andrzeja, które pozostawia nam apokryf dotyczący żywota apostoła, wymalował na swoim płótnie hiszpański malarz José Ribera. W samym centrum obrazu na ziemi leży krzyż w kształcie X, na nim posadzono apostoła, całkowicie przygotowanego na to męczeństwo. Gestem rozłożonych dłoni wydaje się on ponaglać swoich oprawców do wykonania wyroku. Postawa apostoła kompletnie niezrozumiała w dzisiejszym świecie zawstydza nas, dla niego jest tylko drogą do rychłego spotkania z Chrystusem.

Umiłowanie krzyża i  poczucie wybrania, zaszczyt umierania taką samą śmiercią jak Zbawiciel  - te cechy św. Andrzeja, które pozostawia nam apokryf dotyczący żywota apostoła, wymalował na swoim płótnie hiszpański malarz José Ribera. W samym centrum obrazu na ziemi leży krzyż w kształcie X, na nim posadzono apostoła, całkowicie przygotowanego na to męczeństwo. Gestem rozłożonych dłoni wydaje się on ponaglać swoich oprawców do wykonania wyroku. Postawa apostoła kompletnie niezrozumiała w dzisiejszym świecie zawstydza nas, dla niego jest tylko drogą do rychłego spotkania z Chrystusem.

Deesis – Hagia Sophia
2025-11-23 12:00:00

Mozaika pochodzi z 2 poł XIII w.,  znajduje się na galerii kościoła Św. Mądrości Bożej w Konstantynopolu (dzisiejszym Stambule), ukazuje nam trzy postacie. Chrystusa widzianego frontalnie  - jako Pantokratora, w geście błogosławieństwa oraz Bogurodzicę i św. Jana Chrzciciela widzianych w ujęciu en trois quatre. Typ ikonograficzy deesis koncentruje się na motywie wstawiennictwa u Boga Ojca, na co wskazują modlitewne gesty postaci świętych. Na szczególną uwagę zasługuje piękny modelunek światłocieniowy wykonany za pomocą tessery.

Mozaika pochodzi z 2 poł XIII w.,  znajduje się na galerii kościoła Św. Mądrości Bożej w Konstantynopolu (dzisiejszym Stambule), ukazuje nam trzy postacie. Chrystusa widzianego frontalnie  - jako Pantokratora, w geście błogosławieństwa oraz Bogurodzicę i św. Jana Chrzciciela widzianych w ujęciu en trois quatre. Typ ikonograficzy deesis koncentruje się na motywie wstawiennictwa u Boga Ojca, na co wskazują modlitewne gesty postaci świętych. Na szczególną uwagę zasługuje piękny modelunek światłocieniowy wykonany za pomocą tessery.

Andrea del Pozzo – Apoteoza św. Ignacego
2025-11-16 12:00:00

Na niewiele ponad 60 lat po wyniesieniu do chwały ołtarzy pierwszego generała Towarzystwa Jezusowego – św. Ignacego Loyoli, na sklepieniu jezuickiego kościoła San Ignazio w Rzymie, w brawurowym stylu, kolejny z jezuitów  - Andrea del Pozzo, wymaluje triumf świętego założyciela a także triumf samego zakonu.  Stworzy iluzję piętra nieistniejącej architektury, na której usadowi personifikacje czterech kontynentów, na jakie dotarła nauka głoszona przez zakon. Samego świętego, oczekującego na spotkanie z Trójcą Świętą, umiejscowi na niebiosach w samym środku programu ikonograficznego całego przedstawienia.

Na niewiele ponad 60 lat po wyniesieniu do chwały ołtarzy pierwszego generała Towarzystwa Jezusowego – św. Ignacego Loyoli, na sklepieniu jezuickiego kościoła San Ignazio w Rzymie, w brawurowym stylu, kolejny z jezuitów  - Andrea del Pozzo, wymaluje triumf świętego założyciela a także triumf samego zakonu.  Stworzy iluzję piętra nieistniejącej architektury, na której usadowi personifikacje czterech kontynentów, na jakie dotarła nauka głoszona przez zakon. Samego świętego, oczekującego na spotkanie z Trójcą Świętą, umiejscowi na niebiosach w samym środku programu ikonograficznego całego przedstawienia.

Informacja dotycząca prawa autorskich: Wszelka prezentowana tu zawartość podkastu jest własnością jego autora

Wyszukiwanie

Kategorie