GPS - Globalny Punkt Spojrzenia w Radiu Lublin

Audycja o oddziaływaniu globalnego na lokalne i lokalnego na globalne. Rozmawiamy w poszukiwaniu orientacji w gąszczu problemów współczesnego świata.
Zaprasza Grzegorz Gil.

Kategorie:
Rządowe

Odcinki od najnowszych:

GPS - o miękkiej i twardej sile
2022-11-24 16:31:16

Siła to wielkość fizyczna będąca miarą oddziaływań między ciałami, którą wyrażamy w niutonach [N]. W kolejnym odcinku GPS „ciałami” bedą państwa, które używają siły do osiągania swoich celów. Ich siła (power) czasami ogranicza się wyłącznie do argumentów siły (force), choć coraz częściej przyjmuje także postać „miękkiego” oddziaływania (soft power). Czym zatem jest owa „miękka siła” i jaka jest jej jednostka miary? Czym różni się ona od twardej siły? Kto posiada zasoby soft power, a kto nie? Dlaczego jest ona atrakcyjna w XXI w.? Na te i inne pytania poszukam dla Państwa czasami nieoczywistych odpowiedzi z Panią Profesor Beatą Piskorską (KUL) oraz Panem Doktorem Tomaszem Pawłuszko (Uniwersytet Opolski, Instytut Sobieskiego). Zaprasza Grzegorz Gil.

Siła to wielkość fizyczna będąca miarą oddziaływań między ciałami, którą wyrażamy w niutonach [N]. W kolejnym odcinku GPS „ciałami” bedą państwa, które używają siły do osiągania swoich celów. Ich siła (power) czasami ogranicza się wyłącznie do argumentów siły (force), choć coraz częściej przyjmuje także postać „miękkiego” oddziaływania (soft power). Czym zatem jest owa „miękka siła” i jaka jest jej jednostka miary? Czym różni się ona od twardej siły? Kto posiada zasoby soft power, a kto nie? Dlaczego jest ona atrakcyjna w XXI w.? Na te i inne pytania poszukam dla Państwa czasami nieoczywistych odpowiedzi z Panią Profesor Beatą Piskorską (KUL) oraz Panem Doktorem Tomaszem Pawłuszko (Uniwersytet Opolski, Instytut Sobieskiego).

Zaprasza Grzegorz Gil.

GPS - o geopolityce mundialu
2022-11-17 13:14:03

Katar to gospodarz tegorocznych finałów mistrzostw świata w piłce nożnej. Choć z punktu widzenia Zachodu prawa (islamu) i obyczaje Katarczyków mogą budzić kontrowersje, „kto bogatemu zabroni”. Choć państwo z Zatoki Perskiej nie ma oczywiście szans na zdobycie Pucharu Świata, wystarcza mu samo „wyjście” na świat dzięki organizacji mundialu. Katarski turniej na pewno przejdzie do historii futbolu, polityki oraz związków piłki nożnej z polityką. O tych (nie)bezpiecznych związkach dwóch dziedzin życia oraz o świecie widzianym przez pryzmat sportu i piłki nożnej rozmawiam z panem Mieszkiem Rajkiewiczem - ekspertem Instytutu Nowej Europy, doktorantem Uniwersytetu Warszawskiego, a także współautorem raportu „Katar, geopolityka i mistrzostwa świata”. Zagramy dla Was twardo, ale fair play. Zprasza Grzegorz Gil.

Katar to gospodarz tegorocznych finałów mistrzostw świata w piłce nożnej. Choć z punktu widzenia Zachodu prawa (islamu) i obyczaje Katarczyków mogą budzić kontrowersje, „kto bogatemu zabroni”. Choć państwo z Zatoki Perskiej nie ma oczywiście szans na zdobycie Pucharu Świata, wystarcza mu samo „wyjście” na świat dzięki organizacji mundialu.

Katarski turniej na pewno przejdzie do historii futbolu, polityki oraz związków piłki nożnej z polityką. O tych (nie)bezpiecznych związkach dwóch dziedzin życia oraz o świecie widzianym przez pryzmat sportu i piłki nożnej rozmawiam z panem Mieszkiem Rajkiewiczem - ekspertem Instytutu Nowej Europy, doktorantem Uniwersytetu Warszawskiego, a także współautorem raportu „Katar, geopolityka i mistrzostwa świata”. Zagramy dla Was twardo, ale fair play.

Zprasza Grzegorz Gil.

GPS - o Węgrzech Orbána
2022-11-11 00:00:33

Język węgierski należy do najtrudniejszych na świecie. Dość powiedzieć, że pozwala na tworzenie słów złożonych nawet z kilkudziesięciu liter (sic!). Nie zważając na obiektywną barierę językową napotykaną przez Polaka, kolejny odcinek GPS zatrzyma się właśnie nad Dunajem. W rozmowie na temat Węgier i Węgrów programowanych na nowo przez premiera Wiktora Orbána spotkamy się z Doktorem Dominikiem Héjjem („Dziennik Gazeta Prawna”, Instytut Europy Środkowej oraz portal kropka.hu), który Węgrów i Węgry zna od podszewki. Jaki jest charakter narodowy Madziarów? Kim jest i jak zmieniał się Wiktor Orbán? Czy Polska ma dziś dobrą prasę na Węgrzech? Czy grozi nam Huexit? Choć „Lengyel, magyar - két jó barát (Polak, Węgier - dwa bratanki)”, postaramy się przybliżyć Państwu pozornie bliskie Węgry. Zapraszam do słuchania. Grzegorz Gil.

Język węgierski należy do najtrudniejszych na świecie. Dość powiedzieć, że pozwala na tworzenie słów złożonych nawet z kilkudziesięciu liter (sic!). Nie zważając na obiektywną barierę językową napotykaną przez Polaka, kolejny odcinek GPS zatrzyma się właśnie nad Dunajem. W rozmowie na temat Węgier i Węgrów programowanych na nowo przez premiera Wiktora Orbána spotkamy się z Doktorem Dominikiem Héjjem („Dziennik Gazeta Prawna”, Instytut Europy Środkowej oraz portal kropka.hu), który Węgrów i Węgry zna od podszewki. Jaki jest charakter narodowy Madziarów? Kim jest i jak zmieniał się Wiktor Orbán? Czy Polska ma dziś dobrą prasę na Węgrzech? Czy grozi nam Huexit? Choć „Lengyel, magyar - két jó barát (Polak, Węgier - dwa bratanki)”, postaramy się przybliżyć Państwu pozornie bliskie Węgry.

Zapraszam do słuchania. Grzegorz Gil.

GPS - o stanie Chin
2022-11-04 00:01:41

W audycji spojrzymy na współczesne Chiny, które składają się de facto z dwóch oddzielnych państw: Chińskiej Republiki Ludowej (ChRL) i Republiki Chińskiej (Tajwanu). Ta druga to dobrze znany, "przyczajony tygrys" azjatycki. Ta pierwsza to "ukryty smok", który zmienił się nie do poznania na przestrzeni ostatnich kilkudziesięciu lat. Pomimo modernizacji ChRL pozostaje jednak reżimem komunistycznym, który wyraźnie dystansuje się od zachodniej wizji demokracji i praw człowieka. Co więcej, ta ChRL zdaje się ogrywać świat, który nie rozumie zasad prowadzonej przez nią gry. A może ta gra nie ma żadnych zasad? Czy metki "made in China" powinny nas niepokoić? W co grają komuniści z Xi Jinpingiem na czele? Czy grozi nam czwarta rewolucyjna wojna domowa w Chinach? Gośćmi programu są: Profesor Agata Ziętek (Katedra Stosunków Międzynarodowych UMCS) oraz Profesor Bogdan Góralczyk (Centrum Europejskie UW). Zaprasza Grzegorz Gil.

W audycji spojrzymy na współczesne Chiny, które składają się de facto z dwóch oddzielnych państw: Chińskiej Republiki Ludowej (ChRL) i Republiki Chińskiej (Tajwanu). Ta druga to dobrze znany, "przyczajony tygrys" azjatycki. Ta pierwsza to "ukryty smok", który zmienił się nie do poznania na przestrzeni ostatnich kilkudziesięciu lat. Pomimo modernizacji ChRL pozostaje jednak reżimem komunistycznym, który wyraźnie dystansuje się od zachodniej wizji demokracji i praw człowieka. Co więcej, ta ChRL zdaje się ogrywać świat, który nie rozumie zasad prowadzonej przez nią gry. A może ta gra nie ma żadnych zasad? Czy metki "made in China" powinny nas niepokoić? W co grają komuniści z Xi Jinpingiem na czele? Czy grozi nam czwarta rewolucyjna wojna domowa w Chinach? Gośćmi programu są: Profesor Agata Ziętek (Katedra Stosunków Międzynarodowych UMCS) oraz Profesor Bogdan Góralczyk (Centrum Europejskie UW).

Zaprasza Grzegorz Gil.


GPS - o Ukrainie w stanie wojny
2022-10-28 00:10:32

Tematem kolejnej audycji GPS jest Ukraina w stanie wojny (2014-2022). Postaramy się, aby nikt z Państwa nie zgubił sygnału GPS w związku z agresywnymi działaniami Federacji Rosyjskiej w przestrzeni teleinformatycznej i dwuznaczną postawą Elona Muska. Nasz GPS przyjrzy się Ukrainie widzianej jako społeczeństwo, kraj, państwo i gospodarka, które redefiniuje wojna napastnicza Rosji. O mitach i faktach założycielskich Ukrainy, rachunku strat wojennych, największych pomocodawcach i przyszłych problemach tego państwa związanych z jego odbudową rozmawiam z Profesorem Walentym Balukiem z Katedry Bezpieczeństwa Międzynarodowego UMCS oraz Doktorem Andrzejem Szabaciukiem (Katolicki Uniwersytet Lubelski, Instytut Europy Środkowej). Obecność moich rozmówców sprawia, że domorośli eksperci nt. Ukrainy powinni odczuwać niepokój. Zapraszam, Grzegorz Gil.

Tematem kolejnej audycji GPS jest Ukraina w stanie wojny (2014-2022). Postaramy się, aby nikt z Państwa nie zgubił sygnału GPS w związku z agresywnymi działaniami Federacji Rosyjskiej w przestrzeni teleinformatycznej i dwuznaczną postawą Elona Muska. Nasz GPS przyjrzy się Ukrainie widzianej jako społeczeństwo, kraj, państwo i gospodarka, które redefiniuje wojna napastnicza Rosji. O mitach i faktach założycielskich Ukrainy, rachunku strat wojennych, największych pomocodawcach i przyszłych problemach tego państwa związanych z jego odbudową rozmawiam z Profesorem Walentym Balukiem z Katedry Bezpieczeństwa Międzynarodowego UMCS oraz Doktorem Andrzejem Szabaciukiem (Katolicki Uniwersytet Lubelski, Instytut Europy Środkowej). Obecność moich rozmówców sprawia, że domorośli eksperci nt. Ukrainy powinni odczuwać niepokój.

Zapraszam, Grzegorz Gil.

GPS - o Indiach
2022-10-20 15:08:23

Kolejna audycja GPS przeniesie nas na wschód, a w zasadzie nawet na "Globalne Południe". W 2022 roku 75. urodziny obchodzi największa demokracja świata i (nuklearne) mocarstwo regionalne. Historia Indii toczy się kołem (dharma-czakra), które umieszczono zresztą w centrum flagi państwowej. Nawet jeśli Hindusi raczej nie należą do najlepszych kolarzy, w XX wieku przewodzili peletonowi pod nazwą "ruch państw niezaangażowanych". Czy i na ile współczesne Indie pozostają "niezaangażowane"? Czy Indie są jednolite? Czy Hindusi stanowią geopolityczne wyzwanie dla Zachodu? Czym pachnie polityka zagraniczna Indii w XXI wieku? Na te i inne pytania poszukam dla Państwa odpowiedzi z Panią Doktor Aleksandrą Jaskólską (UW) oraz byłym dyplomatą, Panem Tomaszem Łukaszukiem (UW), który pełnił funkcję ambasadora RP w Indiach oraz kilku mniejszych państwach regionu (2014-2017). Teorię połączymy zatem z praktyką. Zaprasza Grzegorz Gil.

Kolejna audycja GPS przeniesie nas na wschód, a w zasadzie nawet na "Globalne Południe". W 2022 roku 75. urodziny obchodzi największa demokracja świata i (nuklearne) mocarstwo regionalne. Historia Indii toczy się kołem (dharma-czakra), które umieszczono zresztą w centrum flagi państwowej. Nawet jeśli Hindusi raczej nie należą do najlepszych kolarzy, w XX wieku przewodzili peletonowi pod nazwą "ruch państw niezaangażowanych".

Czy i na ile współczesne Indie pozostają "niezaangażowane"? Czy Indie są jednolite? Czy Hindusi stanowią geopolityczne wyzwanie dla Zachodu? Czym pachnie polityka zagraniczna Indii w XXI wieku? Na te i inne pytania poszukam dla Państwa odpowiedzi z Panią Doktor Aleksandrą Jaskólską (UW) oraz byłym dyplomatą, Panem Tomaszem Łukaszukiem (UW), który pełnił funkcję ambasadora RP w Indiach oraz kilku mniejszych państwach regionu (2014-2017). Teorię połączymy zatem z praktyką.

Zaprasza Grzegorz Gil.

GPS – o Brazylii
2022-10-14 00:10:13

Bom dia! Tematem kolejnej audycji GPS jest „kraj kawy”, a przebiegnie ona w rytmie samby. Brazylia, bo o niej mowa, zajmuje prawie połowę powierzchni Ameryki Południowej, granicząc niemal z wszystkimi państwami regionu (poza Chile i Ekwadorem). Polityka Brazylii to zatem w istocie geopolityka Ameryki Południowej! O wielu twarzach tego państwa, jego problemach, zasobach i aspiracjach do odgrywania roli „średniego mocarstwa”, w tym również o miejscu Brazylii w geopolityce większych mocarstw, rozmawiam z panią doktor Moniką Sawicką z Uniwersytetu Jagiellońskiego. Nie zabraknie także odniesienia do wyborów w 2022 roku i zaciekłej rywalizacji o fotel prezydencki. Zapraszam do słuchania, Grzegorz Gil.

Bom dia! Tematem kolejnej audycji GPS jest „kraj kawy”, a przebiegnie ona w rytmie samby. Brazylia, bo o niej mowa, zajmuje prawie połowę powierzchni Ameryki Południowej, granicząc niemal z wszystkimi państwami regionu (poza Chile i Ekwadorem). Polityka Brazylii to zatem w istocie geopolityka Ameryki Południowej!

O wielu twarzach tego państwa, jego problemach, zasobach i aspiracjach do odgrywania roli „średniego mocarstwa”, w tym również o miejscu Brazylii w geopolityce większych mocarstw, rozmawiam z panią doktor Moniką Sawicką z Uniwersytetu Jagiellońskiego. Nie zabraknie także odniesienia do wyborów w 2022 roku i zaciekłej rywalizacji o fotel prezydencki.

Zapraszam do słuchania, Grzegorz Gil.

GPS - o Bałkanach Zachodnich
2022-10-06 00:10:52

Kolejna audycja GPS przenosi nas na południe Europy, w region Bałkanów Zachodnich, obejmujący sześć państw (Albania, Bośnia i Hercegowina, Czarnogóra, Kosowo, Macedonia Północna i Serbia), które splata los Socjalistycznej Federacyjnej Republiki Jugosławii. Koniec zimnej wojny rozpoczął jej żywiołowy rozpad (1991) i polityczną reorganizację Bałkanów. Pomimo upływu czasu ilością sporów i punktów zapalnych na Bałkanach można byłoby obdzielić niejeden region świata. O „miękkim podbrzuszu” Europy, ryzyku ponownej „bałkanizacji” Bałkanów, europejskich aspiracjach państw regionu oraz geopolitycznej wartości Bałkanów Zach. w XXI wieku rozmawiam z moimi gośćmi – profesorem Konradem Pawłowskim (UMCS, Instytut Europy Środkowej) oraz doktorem Janem Musiem (Instytut Europy Środkowej). Grzegorz Gil, zapraszam.

Kolejna audycja GPS przenosi nas na południe Europy, w region Bałkanów Zachodnich, obejmujący sześć państw (Albania, Bośnia i Hercegowina, Czarnogóra, Kosowo, Macedonia Północna i Serbia), które splata los Socjalistycznej Federacyjnej Republiki Jugosławii. Koniec zimnej wojny rozpoczął jej żywiołowy rozpad (1991) i polityczną reorganizację Bałkanów. Pomimo upływu czasu ilością sporów i punktów zapalnych na Bałkanach można byłoby obdzielić niejeden region świata.

O „miękkim podbrzuszu” Europy, ryzyku ponownej „bałkanizacji” Bałkanów, europejskich aspiracjach państw regionu oraz geopolitycznej wartości Bałkanów Zach. w XXI wieku rozmawiam z moimi gośćmi – profesorem Konradem Pawłowskim (UMCS, Instytut Europy Środkowej) oraz doktorem Janem Musiem (Instytut Europy Środkowej).

Grzegorz Gil, zapraszam.

GPS - o stanie Unii Europejskiej
2022-09-29 13:45:30

Tematem tego odcinka programu GPS będzie stan Unii Europejskiej, o którym w swoim trzecim orędziu mówiła ostatnio Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen (14.09.2022). O Unii poturbowanej kryzysem migracyjnym (2015), Brexitem (2016-2021) oraz pandemią (2019-?) rozmawiamy z Profesorem Andrzejem Podrazą - Kierownikiem Katedry Stosunków Międzynarodowych i Bezpieczeństwa KUL w Lublinie. Standardową diagnostykę obrazową, która obejmuje badanie RTG (układ sił) oraz USG (realne więzi), poszerzymy o wskazanie głównych wyzwań i rokowań dla Unii (RM) w świecie, gdzie niepewność staje się czymś pewnym. Zaprasza Grzegorz Gil.

Tematem tego odcinka programu GPS będzie stan Unii Europejskiej, o którym w swoim trzecim orędziu mówiła ostatnio Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen (14.09.2022). O Unii poturbowanej kryzysem migracyjnym (2015), Brexitem (2016-2021) oraz pandemią (2019-?) rozmawiamy z Profesorem Andrzejem Podrazą - Kierownikiem Katedry Stosunków Międzynarodowych i Bezpieczeństwa KUL w Lublinie. Standardową diagnostykę obrazową, która obejmuje badanie RTG (układ sił) oraz USG (realne więzi), poszerzymy o wskazanie głównych wyzwań i rokowań dla Unii (RM) w świecie, gdzie niepewność staje się czymś pewnym.

Zaprasza Grzegorz Gil.

GPS - o Zjednoczonym Królestwie po śmierci królowej Elżbiety II
2022-09-22 10:08:43

W kolejnym odcinku audycji GPS spoglądamy na Zjednoczone Królestwo, widziane przez pryzmat panowania Elżbiety II (1952-2022). Choć dla jakiejś części Brytyjczyków monarchia jest reliktem przeszłości, nie można zakwestionować jej społecznego fenomenu. Kim była i kim pozostanie dla Brytyjczyków Elżbieta II? Jak zmieniała się monarchia w trakcie jej „rządów”? Jakie wyzwania stoją przed Zjednoczonym Królestwem pod panowaniem króla Karola III? Czy Wielka Brytania pozostanie królestwem?  Czy Brytyjczykom grozi rozpad zapoczątkowany w 2016 roku przez Brexit? Na te i inne pytania szukam odpowiedzi z panią doktor Małgorzatą Kaczorowską z Uniwersytetu Warszawskiego - Polką, którą jednak można także śmiało nazwać wyspiarką. Zapraszam Grzegorz Gil.

W kolejnym odcinku audycji GPS spoglądamy na Zjednoczone Królestwo, widziane przez pryzmat panowania Elżbiety II (1952-2022). Choć dla jakiejś części Brytyjczyków monarchia jest reliktem przeszłości, nie można zakwestionować jej społecznego fenomenu.

Kim była i kim pozostanie dla Brytyjczyków Elżbieta II? Jak zmieniała się monarchia w trakcie jej „rządów”? Jakie wyzwania stoją przed Zjednoczonym Królestwem pod panowaniem króla Karola III? Czy Wielka Brytania pozostanie królestwem?  Czy Brytyjczykom grozi rozpad zapoczątkowany w 2016 roku przez Brexit?

Na te i inne pytania szukam odpowiedzi z panią doktor Małgorzatą Kaczorowską z Uniwersytetu Warszawskiego - Polką, którą jednak można także śmiało nazwać wyspiarką.

Zapraszam Grzegorz Gil.

Informacja dotycząca prawa autorskich: Wszelka prezentowana tu zawartość podkastu jest własnością jego autora

Wyszukiwanie

Kategorie